Sinds 1974
Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie

De laatste weerflitsen

Advertenties
Weerspecialist Bakker & Co Het magazine voor weerliefhebbers Weerhuisje

Meetinstrumenten: temperatuur en luchtvochtigheid

Thermometer
De temperatuur wordt uiteraard gemeten met thermometers. Het woord is afkomstig van het Oud-Griekse θερμοϛ, wat warmte betekent. Er zijn verschillende thermometers, bijvoorbeeld de kwikthermometer, de weerstandsthermometer en de alcoholtherometer. Kwiktherometers zijn analoog en worden opgesteld in een thermometerhut. De digitale weerstandsthermometer wordt vaak opgesteld in een schotelhut.

Opstelling
Zoals reeds genoemd, wordt er gemeten in een thermometerhut of een schotelhut. Deze staat opgesteld op een standaardhoogte van 1.5 meter (maximaal 2 meter, minimaal 1.25 meter). Bij voorkeur wordt voor een onverstoorde meting gemeten in open gebied, in een weiland. Het is echter voor sommige doeleinden juist relevant om op beschutte plaatsen te meten.
De thermometerhut is een wit geschilderd hutje met witte lamellen en een opening aan de noordzijde. Een thermometerhut of schotelhut kan geventileerd worden. Er zijn verschillende argumenten voor en tegen ventilatie.

Weerstandsthermometer
Een weerstandstherometer heeft elektrische weerstanden. Een elektrisch stroompje loopt door een circuit waarin bijvoorbeeld een vaste weerstand zit en een temperatuursafhankelijke weerstand. Door de de elektrische stroom over zo'n weerstand te meten, wordt de weerstand van de temperatuursafhankelijke weerstand berekend. Dit kan op een eenvoudige wijze omgerekend worden naar een temperatuur. De elektrische weerstand kan toe of afnemen met de temperatuur, afhankelijk van de stof die in de weerstand voor de elektrische weerstand zorgt. De PT-1000 weerstand is het beste af te stellen en verloopt het minst in de tijd. Dit is echter wel een duurder type weerstandsthermometer. Een weerstandsthermometer kan zijn data eenvoudig opslaan en is daardoor aantrekkelijk ten opzichte van een kwikthermometer.
KNMI thermometer en hygrometer Ell

Kwiktherometer
Een kwikthermometer bestaat uit een reservoir en een buisje. Het kwik zet bij toenemende temperatuur veel meer uit dan de stof waarvan de thermometer is gemaakt, waardoor de kwikkolom in het buisje langer wordt. Met schaalverdeling kan de temperatuur worden afgelezen.
Er zijn ook vloeistofthermometers met andere vloeistoffen, zoals alcohol. Deze werken op dezelfde wijze als de kwikthermometer.

Thermo(hygro)graaf
In de weerhut kon in het verleden een thermo(hygro)graaf worden opgesteld. Hiermee werd de temperatuur geregistreerd en konden in het verleden uurwaarden worden bepaald. Een pen bewoog heel langzaam gedurende bijvoorbeeld een dag of een week over papier. Deze pen was verbonden aan bijvoorbeeld een stuk metaal dat uitzette of kromp door stijgende of dalende temperatuur en zo werden veranderingen in de temperatuur continu geregistreerd. Tegenwoordig is de weerstandsthermometer in een automatisch weerstation

Natteboltemperatuur
Door een thermometer vochtig te houden met een nat doekje/kousje kan de natteboltemperatuur worden gemeten. De thermometer zal afkoelen door het verdampen van het water aan het natte doekje. Samen met de gemeten luchttemperatuur kan de vochtigheid van de lucht worden bepaald. Men moet er wel voor zorgen dat de thermometer vochtig blijft. Met de natteboltemperatuur en de temperatuur (en luchtdruk) kan de relatieve luchtvochtigheid, alsmede het dauwpunt (en ook specifieke en absolute vochtigheid) worden berekend. Het nadeel is echter dat bij vorst de nattebolthermometer bevriest en dus niet meer werkt.

Weerhut met thermometer en nattebol thermometer
Bovenstaande figuur toont een geventileerde thermometerhut in vrije opstelling met nattebolthermometer en thermometer.

18-01-2013 | Achtergrond_Temp | 76
  • 19/4 22:07 Pieter:
    Wat een heerrlijke zomerse dag met veel zon en max 23 C Ook vanavond voelt het als een zwoele zomeravond Fietsen zonder jas en nog lekker in de tuin zitten heerlijk !!.
  • 19/4 18:41 Hans:
    Meet waar je meet moet dat natuurlijk zijn.
  • 19/4 18:40 Hans:
    Allemaal gemeten in de beschutte achtertuin. Maar je meer waar je meer...
  • 19/4 18:39 Hans:
    Vorig jaar: eerste zomerse dag al op 8 april met 25 graden. Eerste tropische dag 19 april met 30.7 Kan allemaal in onze huidige aprilmaanden. Toen 5 zomerse dagen en 1 tropisch.
  • 19/4 18:05 John:
    De droge oppervlakte van de bodem is ook weer present.
  • 19/4 18:04 John:
    Toch al 25 graden dus. Weer een voorbeeld van een over- adiabatisch proces. In de analyse zie ik namelijk +7 graden op850hPa.
  • 19/4 18:01 Frank:
    Arrcen 25,9 oC, en zelfs Westdorpe in Zeeland 25,1 oC In Zaandam max 22.6, warm zat met een heerlijk ono 3 bf windje
  • 19/4 17:59 Hans:
    Baas boven baas: Enschede-W 26.2 graden. Eerste zomerse dag! Super zonnig in erg droge lucht!
  • 19/4 17:28 Wilco:
    In Almelo eerste zomerse dag: 25,4
  • 18/4 21:17 Hans:
    Hier in de bebouwde kom zit die kans er in...
  • 18/4 21:15 Hans:
    Opnieuw warme dag in Enschede W met maar liefst 23.6 graden. Morgen de eerste zomerse?
  • 18/4 19:55 Gert:
    hier ook een warme dag. April nu nog aan de frisse kant maar dat gaat denk ik snel veranderen wat betreft het maandgemiddelde
  • 18/4 17:38 John:
    Lage dauwpunten leveren een bijdrage aan een verkwikkend weerbeeld. De warmte is niet zwoel.
  • 18/4 13:08 Johan:
    weer een warme dag in de Bilt
  • 17/4 22:28 Jaap:
    Ik was een deel van de dag in de omgeving van Leiden. Vanmorgen daar nog af en toe zon, maar verder bewolkt, met dreigende luchten. Het bleef wel droog. Het zelfde verhaal geldt voor De Bilt. Even een dipje in de temp.: gisteren werd het 18 gr., vandaag een ruime 15. In de noordelijke provincies hadden ze het warmer.
  • 17/4 19:43 John:
    De middag is te Rijen in bewolkte sferen verlopen. Soms dreigend grauw, maar er is geen bui geweest. Nu zie ik oprukkend blauw vanuit het zuidoosten.
  • 17/4 18:46 Hans:
    20.5 graden was het vandaag in Enschede W in vrij warme lucht. Momenteel bewolkt door een zwak front en het kan zelfs even druppelen. Het meeste zal wel verdampen...
  • 17/4 17:46 Ted:
    Tot 13 uur vrij zonnig. Het maximum werd toen ook bereikt met 17,3 graden. Daarna meest geheel bewolkt. Tussen 15.40 en 17 uur af en toe een enkele spat. Neerslag 0,007 mm.
  • 17/4 12:39 Gerard:
    Melkwitte hemel met een flauw zonneschijnsel, maar toch lenteweer met nu bijna 17 graden!
  • 17/4 09:40 John:
    Wolkenvelden in Rijen zijn niet dik. Zon zichtbaar. Ook stroken blauw aanwezig.
  • 17/4 00:05 Hans:
    Warme dag in Enschede W met precies 20 graden.
  • 16/4 20:44 Gerard:
    Het frisse weer geldt nog voor avond nacht en ochtend, in de middag was het ook hier wat lenteachtig en de jas hing aan de kapstok. Wel veel strooilicht door de cirrus, dat was minder prettig.
  • 16/4 17:54 John:
    Het was al een echt middag zonder jas in het midden van Brabant. Het tintelend fris weer is voorbij.
  • 15/4 22:52 Jaap:
    Dat is weer een echte aprilsprong: zaterdag 7 gr., zondag 11 en maandag alweer 16. En we gaan dus nog wat verder stijgen. Inmiddels bouwt zich in deze regio weer een neerslagtekort op.
  • 15/4 20:57 Hans:
    En wat voor meer: een prachtige zonnige lente-maandag met al 18.6 graden hier in de bebouwde kom van Enschede W.
  • 15/4 08:53 Hans:
    Vrij helder weer in het enschedese bij zo-even 5.9 graden. Het begin van meer....
  • 14/4 17:26 Ted:
    Vrij zonnig. Meest licht tot half bewolkt. NO-4. Max. temp. 10,4. Nu (17.10 uur) 9,6 graden. Met een minimum van -0,0 graden de 2e vorstdag van deze maand. Had -0,0 niet bestaan, dan was deze maand ten onrechte vorstvrij.
  • 14/4 14:03 Hans:
    Vrij zonnig met een koude wind en stapelwolken bij 10.7 graden. (Enschede-W). Vanuit het oosten nadert meer bewolking.
  • 14/4 12:00 Gerard:
    Noord van Alkmaar gisteren talrijke hagelbuitjes, gure wind, soms aan het einde van een hagelbui ook wat sneeuwvlokken. Vanmorgen witte daken en grasvelden. Momenteel vrijwel onbewolkt en ruim boven nul.
  • 14/4 07:59 Ko:
    Breda -2 gr, gevoelstemp -6! Ik zie witte rijp op daken en grasvelden. Mooi momentje voordat de snel opkomende warme zon het weer teniet doet.
  • 14/4 07:40 Erik:
    Het ziet buiten veel witter (rijp) dan gisteren, maar het is hier uiteindelijk veel minder koud geworden dan ik gisterenavond vreesde: -0,3°C in Bennekom en op de Veenkampen is het niet kouder dan -1°C geweest. Oorzaak: hogere luchtvochtigheid plus laaghangende stratusbewolking.
  • 13/4 22:54 Erik:
    Nog steeds drie graden kouder dan gisterenavond om dezelfde tijd. Als dat zo doorgaat zouden we hier in Bennekom uitkomen op ruim min vier op 1,5m hoogte. Dat gaat grote schade opleveren. Ik ga zometeen in elk geval de kwetsbare potplanten toch maar naar binnen slepen.
  • 13/4 22:35 Jaap:
    IJzig koud, met die straffe NO-wind. Max. 7 gr., min. -1. Ik zag nog geen vorstschade aan de bloesem, maar de komende nacht...…. Mooie stapelwolken en aambeelden gezien (bijzonder bij deze windrichting), maar hier bleef het droog. Elders zijn nogal wat winterse buitjes voorgekomen.
  • 13/4 20:52 Ted:
    Vrij zonnig. Een enkel licht buitje met soms korrelhagel. Om 18.30 uur een buitje met sneeuw. Max. temp 8,2 graden. Min. temp. afgelopen nacht -0,0 graden. Het vroor 3 minuten. Nu (20.40 uur) is het 0,6 graden.
  • 13/4 19:17 Erik:
    Erg benauwd over hoe koud het vannacht gaat worden. Het is nu ongeveer drie graden kouder dan gisteren op hetzelfde tijdstip. Dat belooft een lage minimumtemperatuur als het straks opklaart en mogelijk veel vorstschade.
  • 13/4 18:45 Hans:
    Diverse korrelsneeuwbuitjes uit Duitsland vanmiddag, (0.5 mm) maar ook zonnige perioden die de maxtemp. nog lieten oplopen tot 8.9 graden. Kan allemaal in april. Later nam ik tijdens een buitje ook nog wat regen waar...
  • 13/4 18:28 Ko:
    Breda helaas ook geen sneeuw. Hele middag zonneschermen neer omdat de zon zo overheerst.
  • 13/4 16:20 Pieter:
    Lange tijd overheerste de zon hier in Purmerend , maar vanaf ca 14.30 een flinke hagelbui gevolgd door wat kleinere regen/ hagel buitjes , geen sneeuw gezien.
  • 13/4 16:06 Dick:
    Op bezoek bij mijn schoonouders in Oosterhout, NB. Ook hier wat sneeuwvlokken.
  • 13/4 14:06 Hans:
    Ook in Ede-Zuid zojuist een lichte sneeuwbui
  • 13/4 12:53 Bert:
    In Eerbeek nu ook een sneeuwbuitje bij 5,8 graden.
  • 13/4 12:23 Hans:
    Korrelsneeuw, zacht vallend en samendrukbaar..
  • 13/4 12:17 Hans:
    Tweede sneeuwdag in april.. Het moet niet gekker worden..
  • 13/4 12:16 Gerben:
    Droge sneeuw in het noorden volgens buienradar
  • 13/4 12:16 Hans:
    En opnieuw natte sneeuwvlokken in Enschede W bij ruim 6 graden. Het voelt koud en winters aan bij steeds groter wordende stapelwolken.
  • 13/4 12:01 John:
    Kijk eens aan, Gert, een sneeuwdag in april. Daar hebben we er deze eeuw niet veel van. In Rijen wel talrijk gevormde stapelwolken, maar ik zie nog geen verijzing.
  • 13/4 11:38 Gert:
    Hier actueel wat sneeuwklokjes uit de ontstane cumuli
  • 13/4 10:40 Gerard:
    Alles nat vanmorgen, maar voordat de zon opkwam zag ik auto's met witte daken waar blijkbaar wat vaste neerslag had weten te overleven. Nu zorgt de dagelijkse gang voor windtoename, de zon is aanwezig bij licht bewolkte hemel. Mooi tennisweer.
  • 13/4 09:22 Erik:
    En nu op naar de ALV. Ik kan er op de fiets heen :-)
  • 13/4 09:13 Erik:
    Het wordt spannend hoe de wisteria en de walnoot de vorst van vannacht hebben overleefd: -1,3°C. Dat valt me nog mee en is minder dan op 20 april 201. In het buitengebied vlakbij (op station De Veenkampen) was het -3,9°C! Gelukkig zijn de knoppen minder ver uitgelopen dan op 20 april 2017. De komende dagen zal zichtbaar worden hoe groot de schade is...
Bekijk het archief
Vr 19 april 2019
Bezoekers online
Er zijn 3 gasten en 10 leden aanwezig: Adrie, Edith, Ewald, Gerben, Jan, Jannes, Joost, Pieter, Ted, Theo
Inloggen