Sinds 1974
Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie

De laatste weerflitsen

  • 08:47
    Clinge
    5,8°C
    (8/8) Geheel bewolkt
    Windrichting: OZO
    Windkracht: 3 = Matige wind
    Lichte regen
  • 06:40
    Sluis
    5,4°C
    (8/8) Geheel bewolkt
    Windrichting: ZZO
    Windkracht: 4 = Matige wind
    Lichte regen
Advertenties
Weerspecialist Bakker & Co Het magazine voor weerliefhebbers Weerhuisje Zenit

Winden aan de Middellandse Zee

Het windklimaat van Europa
Het windklimaat in Europa is grofweg in twee gedeeltes te verdelen. De grens hiertussen loopt op 45 graden Noorderbreedte. Ten noorden van deze breedtegraad waait de wind voornamelijk van hogedrukgebieden naar passerende lagedrukgebieden

Ten zuiden zijn deze lagedrukgebieden minder aanwezig en waaien voornamelijk winden die zijn gebonden aan de regio. De combinatie van hoge bergketens, grote zeeoppervlaktes en de Sahara zijn rond de Middellandse Zee reden voor een grote variëteit aan winden die dagenlang aanhouden. Vooral de hoge bergketens hebben een belangrijk aandeel hier in.

Winden Middellandse Zee

De winden die rond de Middellandse Zee waaien onderscheiden we in twee hoofdsoorten. De eerste zijn de warme winden uit de Sahara en de tweede zijn de verschillende koele bergwinden. De winden krijgen vaak een lokale naam, maar zijn doorgaans bijna hetzelfde.


Warme woestijnwind


Sirocco
StofstormDe Sirocco is een zuidelijke wind, die ontstaat doordat een lagedrukgebied boven de Middellandse Zee naar het oosten trekt. De depressie heeft een aanzuigende werking op lucht uit een groot gebied van de Noordelijke Sahara.

De hete warme lucht die ongeveer tien graden warmer is dan normaal, trekt naar het noorden en bereikt de zee. Daar kan het de Middellandse Zee oversteken en de Adriatische kust bereiken. Samen met het frontensysteem van de depressie ontstaan hier stormachtige winden en hevige regenval.

De Sirocco is bekend vanwege de gevolgen voor de mensen. Zolang de wind droog is hebben de mensen hooguit slaapproblemen door de nachtelijke hitte. Maar zodra de wind het water van de Middellandse Zee is overgestoken, is deze klam en vochtig geworden. Dit veroorzaakt bij mensen sloomheid of migraine. Ook mentaal zijn de mensen een stuk minder in dit soort dagen.

 De Sirocco voert ook zand mee, dat met regen omlaag komt. In ons land wordt deze Saharazand soms waargenomen.

Sirocco van Libië (Ghibli) onderweg naar Griekenland. In het zuiden van de Middellandse
Zee, in Libië en Egypte brengt de Sirocco/Khamsin zandstormen met zich mee.

De Sirocco komt het hele jaar voor, maar heeft een voorkeur voor februari tot en met juni. Alle landen hebben een eigen naam voor deze warme woestijnwind.

 

De lokale naam van Sirocco in diverse landen
LandNaam windLucht afkomstig uit:
Spanje Leveche Marokko
Algerije Chili Sahara
Tunesië Chili Sahara
Libië Ghibli Sahara
Egypte Khamsin Sahara, Saudi Arabië
Italië Sirocco Sahara
Griekenland Sirocco Sahara
Frankrijk Sirocco Sahara
Vergelijkbare woestijnwinden
Jordanië Sharkiye Saudi Arabië
Israël Sharav Saudi Arabië

 

Ghibli (Libië)
In voor- en najaar waait af en toe de Ghibli in Libië. Het is een hete droge zuidelijke Sahara-wind die vergelijkbaar is met de Sirocco. De wind voert zand en stof mee, waardoor de lucht roodbruin kleurt en het zicht daalt tot minder dan dertig meter. Omdat Libië vrijwel geen natuurlijke barrières heeft bereikt de wind het hele land. Als de Ghibli de Middellandse Zee bereikt loopt de temperatuur snel op en daalt de luchtvochtigheid binnen enkele uren.

Een stijging van 40 naar 50 graden Celsius en een luchtvochtigheid van 80 naar 10 procent is mogelijk. De Ghibli waait vooral in mei, juni en oktober en duurt één tot vier dagen. Het openbare leven ligt zo goed als stil tijdens het waaien van de Ghibli. De Ghibli hangt samen met het passeren van depressie op de Middellandse Zee. De aanzuigende werking van deze Middellandse Zee depressies is doorgaans de oorzaak van de krachtige wind. De Ghibli is daarom voorspelbaar.

Chamsin Khamsin (Egypte)
Dit is een warme woestijnwind die verzengende hitte aanvoert uit het zuidwesten van Egypte. De wind verplaatst zich richting Middellandse Zee en komt voor tussen februari en mei. De naam Chamsin Khamsin betekent vijftig in het Arabisch en duidt op de mogelijke periode dat de wind kan voorkomen. Deze wind hangt samen met depressies boven de Middellandse Zee.


Koude valwind

Mistral
De Mistral is een koude noordelijke valwind in Zuid-Frankrijk die een hoge windsnelheid heeft en soms in de winter temperaturen tot onder nul brengt naar de Franse Riviera. De lucht komt vanuit het Centraal Massief, is droog en zorgt voor heldere luchten. De Mistral ontstaat wanneer koude uit de poolstreken afkomstige lucht ver zuidwaarts Europa in trekt. De lucht trekt langs de Alpen en boven het warmere zeewater van de Golf van Genua ontstaat een actieve depressie. Deze depressie versterkt het heersende windveld en het Rhônedal fungeert als een soort windtunnel, waardoor de windkracht soms oploopt tot windkracht 10.

Vooral in de winter kan de temperatuur behoorlijk dalen. Op zee gaan bij het uitbreken van een Mistral de golven plotseling hevig tekeer. Omdat boven zee contact wordt gemaakt met het warme zeewater, ontstaan hier vooral verder op zee nieuwe buien. Gemiddeld waait de Mistral vier dagen lang onafgebroken. Ook 's nachts kan de Mistral flink blijven doorbulderen. De wind verplaatst veel stof en maakt mensen en dieren zenuwachtig. Sommigen worden door de wind ontregeld.

Bora
De Bora is een valwind die voorkomt in het noorden van de Adriatische zee. Deze noordoostenwind lijkt veel op de Mistral en bereikt regelmatig stormkracht. De Bora is verraderlijk omdat deze vaak zonder aankondiging vooraf opsteekt. Voor het noordoosten van Italië en Kroatië hebben te maken met deze wind.

De Tramontana
De Tramontana is een droge noordoostenwind die vooral in de winter waait in Italië. Vooral aan de westkust van Italië en het noorden van Corsica is deze aanwezig. Het is een frisse valwind. De lucht wordt aangevoerd uit de Alpen en de Apennijnen.

Deze wind hangt samen met een depressie boven de Adriatische zee en een hogedrukgebied ten oosten van Spanje. De wind kan soms een windkracht 8 halen en is vooral sterk aanwezig vlak voor zonsopkomst. In de middag zakt de windsnelheid naar windkracht 4. Een andere naam voor deze wind is Garigliano. In Griekenland waait een vergelijkbare wind, Verdarro genaamd.

 


Andere lokale winden


Meltemi (Etesische wind)
Deze wind ontstaat in de zomer boven de Egeïsche Zee. Het is een harde wind die over de Griekse eilanden waait. Vaak wordt windkracht 7 of 8 gehaald. In Turkije staat deze wind bekend als Meltemi en in Griekenland als Etesische wind. Boven de Egeïsche Zee heeft de wind zomers een noordelijke windcomponent. Dit wordt veroorzaakt door drie verschillende gebeurtenissen:

  • De invloed van een diep lagedrukgebied boven Noord India dat de moesson veroorzaakt in Azië. Een uitloper strekt zich uit tot Italië, doordat boven de Sahara een atmosferische depressie ontwikkelt.

  • Versterking van het Azorenhogedrukgebied dat haar invloed ver oostelijk uitgebreid. Dit gebeurt vooral in de zomer.

  • Versterking van het windveld in de Egeïsche Zee door de warmte van Turkije. Hier ontstaat een klein thermisch lagedrukgebied. Deze laatste is vooral belangrijk voor het ontstaan van de wind.

Deze wind zorgt voor droog en een goed weertype. De grootste hitte wordt hierdoor getemperd. De wind waait van mei tot september en gaat 's nachts liggen. Vooral langs de kust waar de aflandige wind uit de heuvels en bergen van Griekenland de zee bereikt kan turbulentie ontstaan.

 

Etesians zichtbaar door de rook van bosbranden op Samos in de zomer van 2000.
Foto: Zware bosbranden boven Samos in de zomer van 2000 maken de Etesische wind zichtbaar. Het toeristische gebied van Midden-Kreta is bedekt met rook.

 

Gregale
Een sterke noordoostenwind in het midden en westen van de Middellandse Zee. Deze waait vooral in het winterseizoen en voert buien aan. De wind hangt vaak samen met een koudeput waardoor grote onstabiliteit optreedt. De buien gaan soms samen met hagel. Deze wind duurt meestel enkele dagen, maar soms bijna een week. Andere namen zijn Euroclydon, Euraquilo en Grigale.

Libeccio
Dit is een west tot zuidwestenwind die vooral in het noorden van Corsica voorkomt. Het hele jaar kan deze wind aanwezig zijn. Deze wind veroorzaakt flinke golven. In de zomer is deze wind vrij vaak aanwezig, maar in de winter wordt deze afgewisseld door de Tramontana.

Marin
Een sterke zuidoostenwind in de Golf van Lion. Deze wind is na de Mistral de belangrijkste wind in de regio. Het is een warme vochtige wind, die bewolkt weer geeft. Vaak gaat deze samen met regen en hoort bij depressies in Zuid Frankrijk of Noord Spanje.

Levante
Een oostelijke tot noordoostelijke wind in de straat van Gibraltar, tussen Spanje en Marokko. Het is een zwakke tot matige wind met een hoog vochtgehalte. Maar in de lente en herfst haalt deze wind stormkracht. De wind ontstaat door een hogedrukgebied boven Europa en een lagedrukgebied bij de kust van Algerije.

Vaak is de hemel bewolkt en mistig en soms regent het. Deze wind komt het hele jaar door voor, maar meestal van juli tot oktober. Ook in maart wil deze wind nog wel eens opsteken. Zelden komt deze wind tot stormkracht. Lokale winden in de Straat van Gibraltar worden versterkt door het "windtunneleffect''.

Vendavale

Een zuidwestelijke wind in de straat van Gibraltar, tussen Spanje en Marokko. Het is meestal een sterke wind die samenhangt met actieve depressies. Deze wind komt voor in de late herfst en vroege lente. Vooraf wordt deze wind geïntroduceerd door buienlijnen met onweersactiviteit. Lokale winden in de Straat van Gibraltar worden versterkt door het "windtunneleffect''.

Maestro

Deze wind geeft een noordwestenwind in de buurt van de Adriatische Zee, wanneer boven de Balkan een lagedrukgebied ligt. Deze wind is een frisse wind met rustig weer en lichte bewolking.

 

 

Wat voor een wind waait er nu?

Klik voor een vergroting Klik voor een vergroting

Klik voor een vergroting

08-02-2013 | Achtergrond_A_Z | 238
  • 13/11 22:40 Dick:
    Hier in Capelle aan den IJssel vandaag 18, gisteren 11,5 eergisteren 7 mm. Ik hoop niet dat hiermee een trend (overtreffende trap) is gezet. November tot nog toe 66 mm.
  • 13/11 21:46 Pieter:
    Ja Ted, we werden er echt door verrast, Om 16.15 uur zag ik nog hagelresten in het gras liggen bij ca 8 C .
  • 13/11 21:20 Ted:
    De zware hagelbui in Purmerend had hagelstenen van 2 tot 2 1/2 cm. Heel extreem voor winterhalfjaar. Om 13.25 uur waren de hagelstenen op de grond nog 1 tot 1 1/2 cm. Locatie Einsteinstraat te Purmerend.
  • 13/11 20:57 Hans:
    Enschede-W over het etmaal slechts 1 mm. Duidelijk weer buiensituaties.
  • 13/11 16:51 John:
    Sinds middernacht tot vanmiddag 16 uur : 11,5 mm totaal in Rijen.
  • 13/11 16:44 Pieter:
    Na wat kleine buitjes In de ochtend werden we rond 12.30uur verrast door een zware hagelbui met grote hagelstenen die het landschap in een mum van tijd wit toverde 1 km verderop geen hagel, Totaal weer 9 mm opgevangen.
  • 13/11 16:12 Hans:
    In Ede-Zuid half uur geleden waterballet, met buitenverlichting die automatisch aan gaat. Gistermiddag korrelhagel. Hoezo minder herfsteffecten...
  • 13/11 16:05 Ko:
    En een tweede buitje daarstraks bracht er nog 3 mm bij. Ook hier geen hagel of onweer, dat is sowieso een zeldzaamheid geworden.
  • 13/11 14:41 Dick:
    Het regent momenteel pijpenstelen in Rotterdam. Ook wat donder gehoord.
  • 13/11 14:13 Rene:
    Heb ook de indruk dat het in de herfst minder (intensief) onweert in het kustgebied. Ik kan me van de jaren 80 uren lange lichtshows herinneren, met onweer vlakbij en boven zee hier in de omgeving van Alkmaar. Eťn keer overdag 12 aaneengesloten uurvakken. Dat zie ik tegenwoordig niet meer.
  • 13/11 13:32 Marcel:
    In Nunspeet nu een gebied met wat buien maar ook nu weer geen hagel en onweer. De trend van de laatste jaren van steeds minder herfstbuien met hagel en onweer in het binnenland zet door. Even de bliksemkaarten van het KNMI bekeken en ook aan de kust is de hoeveelheid onweer beperkt. Trend of toeval?
  • 13/11 13:05 Rene:
    Gisteren 22,5 mm vooral in de avond intensieve regen, 80 mm deze maand
  • 13/11 11:43 Ko:
    Ik telde in Breda vanochtend maar 1 klein buitje van 2 mm. Nog 3 mm vannacht dus in totaal nog maar 5 mm vandaag. Na die bui brak de zon al weer door wat nu nog steeds is.
  • 13/11 10:10 John:
    Talrijke buien ook in Rijen tot nu toe. Niet bijzonder fel, maar door gezamenlijk optreden toch 7 mm sinds middernacht. Ook de eerste smeltlijnen van dit najaar goed kunnen zien vanochtend.
  • 13/11 09:59 Frank:
    Op Ambon eiland, Molukken, gisteravond 19.10 uur pl.tijd weer een beving van magnitude 5, gevolgd door een dozijn lichte naschokken, urenlang. De schrik en stress is weer terug bij de mensen op Ambon en omgeving. Hier in Delft een minuut geleden een nabije ontlading met vrij zware donder.tijdens een flinke bui.
  • 13/11 09:24 Ko:
    Dat kan ik hier voorlopig nog niet zeggen. Slechts af en toe wat regen of een buitje, niets bijzonders. De hoeveelheden mm's zijn nog steeds een lachertje.
  • 13/11 07:59 Frank:
    En tot overmaat van ramp komt het hier in Delft tijdens het buitenzetten van het vuilnis ook nog met bakken omlaag. Het zijn barre tijden ...
  • 13/11 06:23 Gert:
    En dan de ongekende bosbranden in AustraliŽ zo vroeg in het seizoen. Je moet er maar wonen.
  • 13/11 06:18 Frank:
    Zojuist hoor ik in het BBC wereldnieuws dat Venetie en omgeving ook last hebben van ernstige overstromingen, als gevolg van grote hoeveelheden regen en door storm opgestuwd zeewater. Diverse depressies zijn tot diep in zuid-Europa doorgedrongen, met de vervelende gevolgen van dien.
  • 13/11 01:02 Gerard:
    Na alle neerslag afgelopen dagen in Engeland, momenteel hevige overstromingen bij rivier Don.
  • 12/11 23:18 Hans:
    Zo-even nog helder bij een etmaalminimum van 3.2 graden. Maxtemp. een koude 6.4 in Enschede-W. Neerslag slechts 1.7 mm hier over het etmaal.
  • 12/11 22:54 Ted:
    Neerslag oktober 300,9 mm November nu (12-11 22.35 uur) 89,7 mm.
  • 12/11 22:52 Ted:
    Mag neerslaggegevens Assendelft publiceren. Zie toelichting op topic 'Herfst 2019' bericht 12-11 22.50 uur.
  • 12/11 20:04 Gert:
    na een natte nacht volgde een droge dag maar wel met vrij veel bewolking
  • 12/11 19:32 Pieter:
    Vandaag buien , maar ook zon en fris, vanaf gisteravond 22 mm
  • 12/11 13:58 Ko:
    En weer een dag met langdurig zon in Breda.
  • 12/11 10:38 Frans:
    diverse keren onweer in de nacht en vanmorgen vroeg
  • 12/11 06:43 Frank:
    Na het late avondonweer in Schoorl, nu vroege-ochtend-onweer in Delft, tijdens een regenbui (buiten) en het ontbijt (binnen). Hier was het een lang doorrrollende donder. Echt novemberweer.
  • 11/11 23:41 Gerard:
    Zelfs een klap onweer om ca. 22:50 nabij Schoorl, de onstabiliteit weergevend. Gure herfstdag met weer 10 mm in het glas.
  • 11/11 23:00 Edward:
    Ook vandaag was het in Mainz (Duitsland) bewolkt met heel de dag lage stratus en heel de dag 2-3 graden, maar het begon hier pas in de loop van vanavond voor het eerst te regenen.
  • 11/11 20:50 Pieter:
    Vandaag 7 mm regen , maand november 47 mm in Purmerend
  • 11/11 19:51 Pieter:
    De hele dag zwaar bewolkt met vanmiddag en vanavond regen, een stevige kille wind er bij met soms maar 5 C ,Geen aangename dag om buiten te werken Ook de ST, Maarten kinderen bleven liever thuis Laat het dan maar gaan sneeuwen !!
  • 11/11 16:34 Gerard:
    De dag is nog niet voorbij, het zuidwesten heeft voorlopig de meeste regen!
  • 11/11 13:13 Ko:
    Is het eindelijk ander weer, trekt de meeste regen wederom noordwestelijk. Er lijkt geen eind aan te komen.
  • 11/11 08:48 Hans:
    Koud vanmorgen na -0.9 graad in de voornacht. Later werd het bewolkter met wat wind en liep de temperatuur wat op. Actueel bewolkt bij 2.5 graden.
  • 10/11 23:36 Hans:
    Fraaie zonnige herfstdag in Enschede-W na een lichte vorst van -1 graad. Maxtemp 8.5 en zo-even al weer enkele streepjes onder nul.
  • 10/11 21:44 Jaap:
    Echt onbewolkt, de hele dag. Ook al door vrijwel geen wind een fraaie dag. Max. 9 gr., na een nacht met grondvorst en op neushoogte rond 0 gr.
  • 10/11 20:59 Frank:
    Dankzij de prachtige zonnige dag werden te Delft in de heldere lucht zowel in de ochtend iets na half acht als in de vooravond rond kwart over vijf mooie schemeringsverschijnselen in de vorm van een purperkleurige 'boog' en daaronder een helder-creme-kleurige gloed opgemerkt. Foto's gemaakt.
  • 10/11 18:51 Pieter:
    De temperatuur schiet na zonsondergang omlaag. van 9 naar 3 C , Aan de grond op veel plaatsen al vorst.
  • 10/11 17:51 Gert:
    Hier een prachtige zonnige dag
  • 10/11 17:14 Edward:
    Vanaf ongeveer 200 meter hoogte in de mist. Overigens is het een stralingsinversie die is blijven hangen, op hoge heuvels wel zon en dus hogere of vergelijkbare temperatuur.
  • 10/11 17:09 Edward:
    In mijn nieuwe leefomgeving, rondom Mainz, is het vandaag een grijze stratusboel voor de eerste keer dit jaar met 2-3 graden vanmiddag. De eerste winterdag alvast. Tx op de universiteit 3,1 en minima rondom het vriespunt.
  • 10/11 16:42 Pieter:
    N a een koud begin met bevroren grasvelden volgde een zonnige dag met max 9 C
  • 10/11 12:39 Ko:
    De nachtvorst is fijn, het eentonige weerbeeld minder. Al de derde zonovergoten dag op rij. Het lijkt meer maart dan november.
  • 10/11 10:38 John:
    Tweede nacht met vorst deze herfst in Rijen. Nu overtuigender dan op 31 oktober.
  • 10/11 10:04 Theo:
    Afgelopen nacht -2,0 in de weerhut en grondvorst -4,8, nu volop zon in Groesbeek.
  • 9/11 23:03 Kees:
    Amsterdam was voor onze toeristen een slechte en natte dag Veel wind tot 5 bf. En ruim 5 mm water. ECHT herfst weer.
  • 9/11 20:42 Gert:
    Vandaag 2.3mm
  • 9/11 19:24 Hans:
    Vrij (water)koude dag in Enschede-W (maxtemp 8.6 na een minimum van +0.7) met in de ochtend nog wat druilweer (0.2 mm) en in de middag opklaringen bij een koude wind!
  • 9/11 18:00 Frank:
    In Zaandam West grotendeels vandaag veel buiige regen, pas in de namiddag geleide,ijk droog, koud en nat, max 10 oC neerslag 19,5 mm.
Bekijk het archief
Do 14 november 2019
Bezoekers online
Er zijn 6 gasten en 3 leden aanwezig: Frans, Hendrik-Jan, Joost
Inloggen