Sinds 1974
Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie

De laatste weerflitsen

  • 20:50
    Sluis
    16,4°C
    (2/8) Licht bewolkt
    Windrichting: NNW
    Windkracht: 2 = Zwakke wind
Advertenties
Weerspecialist Bakker & Co Het magazine voor weerliefhebbers Weerhuisje Zenit

Winden aan de Middellandse Zee

Het windklimaat van Europa
Het windklimaat in Europa is grofweg in twee gedeeltes te verdelen. De grens hiertussen loopt op 45 graden Noorderbreedte. Ten noorden van deze breedtegraad waait de wind voornamelijk van hogedrukgebieden naar passerende lagedrukgebieden

Ten zuiden zijn deze lagedrukgebieden minder aanwezig en waaien voornamelijk winden die zijn gebonden aan de regio. De combinatie van hoge bergketens, grote zeeoppervlaktes en de Sahara zijn rond de Middellandse Zee reden voor een grote variëteit aan winden die dagenlang aanhouden. Vooral de hoge bergketens hebben een belangrijk aandeel hier in.

Winden Middellandse Zee

De winden die rond de Middellandse Zee waaien onderscheiden we in twee hoofdsoorten. De eerste zijn de warme winden uit de Sahara en de tweede zijn de verschillende koele bergwinden. De winden krijgen vaak een lokale naam, maar zijn doorgaans bijna hetzelfde.


Warme woestijnwind


Sirocco
StofstormDe Sirocco is een zuidelijke wind, die ontstaat doordat een lagedrukgebied boven de Middellandse Zee naar het oosten trekt. De depressie heeft een aanzuigende werking op lucht uit een groot gebied van de Noordelijke Sahara.

De hete warme lucht die ongeveer tien graden warmer is dan normaal, trekt naar het noorden en bereikt de zee. Daar kan het de Middellandse Zee oversteken en de Adriatische kust bereiken. Samen met het frontensysteem van de depressie ontstaan hier stormachtige winden en hevige regenval.

De Sirocco is bekend vanwege de gevolgen voor de mensen. Zolang de wind droog is hebben de mensen hooguit slaapproblemen door de nachtelijke hitte. Maar zodra de wind het water van de Middellandse Zee is overgestoken, is deze klam en vochtig geworden. Dit veroorzaakt bij mensen sloomheid of migraine. Ook mentaal zijn de mensen een stuk minder in dit soort dagen.

 De Sirocco voert ook zand mee, dat met regen omlaag komt. In ons land wordt deze Saharazand soms waargenomen.

Sirocco van Libië (Ghibli) onderweg naar Griekenland. In het zuiden van de Middellandse
Zee, in Libië en Egypte brengt de Sirocco/Khamsin zandstormen met zich mee.

De Sirocco komt het hele jaar voor, maar heeft een voorkeur voor februari tot en met juni. Alle landen hebben een eigen naam voor deze warme woestijnwind.

 

De lokale naam van Sirocco in diverse landen
LandNaam windLucht afkomstig uit:
Spanje Leveche Marokko
Algerije Chili Sahara
Tunesië Chili Sahara
Libië Ghibli Sahara
Egypte Khamsin Sahara, Saudi Arabië
Italië Sirocco Sahara
Griekenland Sirocco Sahara
Frankrijk Sirocco Sahara
Vergelijkbare woestijnwinden
Jordanië Sharkiye Saudi Arabië
Israël Sharav Saudi Arabië

 

Ghibli (Libië)
In voor- en najaar waait af en toe de Ghibli in Libië. Het is een hete droge zuidelijke Sahara-wind die vergelijkbaar is met de Sirocco. De wind voert zand en stof mee, waardoor de lucht roodbruin kleurt en het zicht daalt tot minder dan dertig meter. Omdat Libië vrijwel geen natuurlijke barrières heeft bereikt de wind het hele land. Als de Ghibli de Middellandse Zee bereikt loopt de temperatuur snel op en daalt de luchtvochtigheid binnen enkele uren.

Een stijging van 40 naar 50 graden Celsius en een luchtvochtigheid van 80 naar 10 procent is mogelijk. De Ghibli waait vooral in mei, juni en oktober en duurt één tot vier dagen. Het openbare leven ligt zo goed als stil tijdens het waaien van de Ghibli. De Ghibli hangt samen met het passeren van depressie op de Middellandse Zee. De aanzuigende werking van deze Middellandse Zee depressies is doorgaans de oorzaak van de krachtige wind. De Ghibli is daarom voorspelbaar.

Chamsin Khamsin (Egypte)
Dit is een warme woestijnwind die verzengende hitte aanvoert uit het zuidwesten van Egypte. De wind verplaatst zich richting Middellandse Zee en komt voor tussen februari en mei. De naam Chamsin Khamsin betekent vijftig in het Arabisch en duidt op de mogelijke periode dat de wind kan voorkomen. Deze wind hangt samen met depressies boven de Middellandse Zee.


Koude valwind

Mistral
De Mistral is een koude noordelijke valwind in Zuid-Frankrijk die een hoge windsnelheid heeft en soms in de winter temperaturen tot onder nul brengt naar de Franse Riviera. De lucht komt vanuit het Centraal Massief, is droog en zorgt voor heldere luchten. De Mistral ontstaat wanneer koude uit de poolstreken afkomstige lucht ver zuidwaarts Europa in trekt. De lucht trekt langs de Alpen en boven het warmere zeewater van de Golf van Genua ontstaat een actieve depressie. Deze depressie versterkt het heersende windveld en het Rhônedal fungeert als een soort windtunnel, waardoor de windkracht soms oploopt tot windkracht 10.

Vooral in de winter kan de temperatuur behoorlijk dalen. Op zee gaan bij het uitbreken van een Mistral de golven plotseling hevig tekeer. Omdat boven zee contact wordt gemaakt met het warme zeewater, ontstaan hier vooral verder op zee nieuwe buien. Gemiddeld waait de Mistral vier dagen lang onafgebroken. Ook 's nachts kan de Mistral flink blijven doorbulderen. De wind verplaatst veel stof en maakt mensen en dieren zenuwachtig. Sommigen worden door de wind ontregeld.

Bora
De Bora is een valwind die voorkomt in het noorden van de Adriatische zee. Deze noordoostenwind lijkt veel op de Mistral en bereikt regelmatig stormkracht. De Bora is verraderlijk omdat deze vaak zonder aankondiging vooraf opsteekt. Voor het noordoosten van Italië en Kroatië hebben te maken met deze wind.

De Tramontana
De Tramontana is een droge noordoostenwind die vooral in de winter waait in Italië. Vooral aan de westkust van Italië en het noorden van Corsica is deze aanwezig. Het is een frisse valwind. De lucht wordt aangevoerd uit de Alpen en de Apennijnen.

Deze wind hangt samen met een depressie boven de Adriatische zee en een hogedrukgebied ten oosten van Spanje. De wind kan soms een windkracht 8 halen en is vooral sterk aanwezig vlak voor zonsopkomst. In de middag zakt de windsnelheid naar windkracht 4. Een andere naam voor deze wind is Garigliano. In Griekenland waait een vergelijkbare wind, Verdarro genaamd.

 


Andere lokale winden


Meltemi (Etesische wind)
Deze wind ontstaat in de zomer boven de Egeïsche Zee. Het is een harde wind die over de Griekse eilanden waait. Vaak wordt windkracht 7 of 8 gehaald. In Turkije staat deze wind bekend als Meltemi en in Griekenland als Etesische wind. Boven de Egeïsche Zee heeft de wind zomers een noordelijke windcomponent. Dit wordt veroorzaakt door drie verschillende gebeurtenissen:

  • De invloed van een diep lagedrukgebied boven Noord India dat de moesson veroorzaakt in Azië. Een uitloper strekt zich uit tot Italië, doordat boven de Sahara een atmosferische depressie ontwikkelt.

  • Versterking van het Azorenhogedrukgebied dat haar invloed ver oostelijk uitgebreid. Dit gebeurt vooral in de zomer.

  • Versterking van het windveld in de Egeïsche Zee door de warmte van Turkije. Hier ontstaat een klein thermisch lagedrukgebied. Deze laatste is vooral belangrijk voor het ontstaan van de wind.

Deze wind zorgt voor droog en een goed weertype. De grootste hitte wordt hierdoor getemperd. De wind waait van mei tot september en gaat 's nachts liggen. Vooral langs de kust waar de aflandige wind uit de heuvels en bergen van Griekenland de zee bereikt kan turbulentie ontstaan.

 

Etesians zichtbaar door de rook van bosbranden op Samos in de zomer van 2000.
Foto: Zware bosbranden boven Samos in de zomer van 2000 maken de Etesische wind zichtbaar. Het toeristische gebied van Midden-Kreta is bedekt met rook.

 

Gregale
Een sterke noordoostenwind in het midden en westen van de Middellandse Zee. Deze waait vooral in het winterseizoen en voert buien aan. De wind hangt vaak samen met een koudeput waardoor grote onstabiliteit optreedt. De buien gaan soms samen met hagel. Deze wind duurt meestel enkele dagen, maar soms bijna een week. Andere namen zijn Euroclydon, Euraquilo en Grigale.

Libeccio
Dit is een west tot zuidwestenwind die vooral in het noorden van Corsica voorkomt. Het hele jaar kan deze wind aanwezig zijn. Deze wind veroorzaakt flinke golven. In de zomer is deze wind vrij vaak aanwezig, maar in de winter wordt deze afgewisseld door de Tramontana.

Marin
Een sterke zuidoostenwind in de Golf van Lion. Deze wind is na de Mistral de belangrijkste wind in de regio. Het is een warme vochtige wind, die bewolkt weer geeft. Vaak gaat deze samen met regen en hoort bij depressies in Zuid Frankrijk of Noord Spanje.

Levante
Een oostelijke tot noordoostelijke wind in de straat van Gibraltar, tussen Spanje en Marokko. Het is een zwakke tot matige wind met een hoog vochtgehalte. Maar in de lente en herfst haalt deze wind stormkracht. De wind ontstaat door een hogedrukgebied boven Europa en een lagedrukgebied bij de kust van Algerije.

Vaak is de hemel bewolkt en mistig en soms regent het. Deze wind komt het hele jaar door voor, maar meestal van juli tot oktober. Ook in maart wil deze wind nog wel eens opsteken. Zelden komt deze wind tot stormkracht. Lokale winden in de Straat van Gibraltar worden versterkt door het "windtunneleffect''.

Vendavale

Een zuidwestelijke wind in de straat van Gibraltar, tussen Spanje en Marokko. Het is meestal een sterke wind die samenhangt met actieve depressies. Deze wind komt voor in de late herfst en vroege lente. Vooraf wordt deze wind geïntroduceerd door buienlijnen met onweersactiviteit. Lokale winden in de Straat van Gibraltar worden versterkt door het "windtunneleffect''.

Maestro

Deze wind geeft een noordwestenwind in de buurt van de Adriatische Zee, wanneer boven de Balkan een lagedrukgebied ligt. Deze wind is een frisse wind met rustig weer en lichte bewolking.

 

 

Wat voor een wind waait er nu?

Klik voor een vergroting Klik voor een vergroting

Klik voor een vergroting

08-02-2013 | Achtergrond_A_Z | 238
  • 10/7 17:54 Ted:
    Tot ongeveer 11 uur steeds miezerregen. Dan geheel bewolkt en nagenoeg droog. Vanaf 14 uur opklarend. Om 16 uur licht bewolkt. Daarna weer licht tot half bewolkt. Hoogste temperatuur tot nu toe 16,7 graden.
  • 10/7 15:23 Kees:
    In Eindhoven zojuist een plensbui. Het is weer even wennen, de julikoelte. Vorig jaar was trouwens de eerste julihelft ook aan de koele kant. En toen kwam de record-hitte !!
  • 10/7 14:07 Gert:
    Zowaar een paar opklaringen. Heerlijk na het grijze weer
  • 10/7 13:16 Gerard:
    De grijze massa is verdwenen, net als de regenval, wisselend bewolkt nu in Schoorl bij een frisse maar drogende wind. Na de 23 mm tot ca 01:00 uur, vanmorgen nog 7 mm in de regenmeter gevonden. 30 mm regen in totaal voor al wat groeit en bloeit.
  • 10/7 13:10 Jurgen:
    De laatste buien vallen hier in Dordrecht na een natte ochtend met nog 5 mm in de regenmeter. En vandaag al de 4e dag op rij ruim onder de 20 graden. Dat is niet meer zo vanzelfsprekend in een tegenwoordige julimaand...
  • 10/7 11:50 John:
    Vanochtend 1 mm kunnen aftappen in Rijen.
  • 10/7 11:26 Ko:
    Heel klein streepje zon, maar de bewolking wint het voorlopig nog.
  • 10/7 11:09 Gert:
    Hier vergelijkbare hoeveelheden en net ook een streepje zon. Momenteel weer buige regen. De occlusie passeert dit gebied momenteel en daarna langzame stabilisatie. Het lijkt volgende week redelijk te worden. Alleen rond het midden van de week een lagedrukgebied. De vraag is hoeveel invloed die krijgt. De ECMWF oper geeft veel invloed maar wordt lang niet ondersteund door alle leden
  • 10/7 10:02 Pieter:
    Hoera !! De zon eventjes gezien , na 47 mm neerslag in ca 60 uur
  • 10/7 09:27 Pieter:
    Het miezert r mar door , vanaf dinsdagavond bijna niet droog geweest en geen straaltje zon gezien
  • 10/7 08:42 Kees:
    Inn Berkhout de hele nacht lichte regen. Haast geen wind.
  • 10/7 08:16 Hans:
    Lichte regen en motregen in Enschede-W.
  • 10/7 07:33 Ko:
    Ook Breda weer eens een natte regenachtige start.
  • 10/7 06:59 Gert:
    Frontaal systeem trekt naar het zuiden. Nog steeds regen maar eind is in zicht
  • 10/7 00:55 Gerard:
    Op weg naar de 25 mm voordat om 02:00 uur de teller weer op nul gaat. Hond en baas komen meer regen onderweg tegen dan de radar wil doen geloven.
  • 9/7 22:53 Klaas:
    Zonloze dag. Altijd prettig en zeker met maxima rond 14 graden. Schettens had voor het laatst in juli 1984 een lager julimaximum (toen 13,7). Voorlopig geen 'derde schroeihete zomer op rij'. Verheugt U!
  • 9/7 22:11 Ko:
    Maar 5 mm, afgelopen nacht en overdag.
  • 9/7 21:59 Gert:
    Ruim 20 mm vandaag
  • 9/7 21:49 Gerben:
    Blauwe luchten hier komen net te laat voor een zomerse dag
  • 9/7 21:18 Erik:
    Inderdaad heel bijzonder weer. En zeker niet onaangenaam.
  • 9/7 21:12 Pieter:
    Afgelopen zaterdag/zon 35 uur en dinsdag tot donderdag 48 uur aaneengesloten regen en motregen en het gaat nog door , Volgens mij worden hier records gebroken ,zelfs in herfgst en winter is dit niet normaal
  • 9/7 19:47 Jurgen:
    Zeer druilerig weer bij 18 graden in Dordt. Geen zon gezien vandaag en 5 mm regen totaal. Zeer groeizaam weer. Van de verwachte 3e hete schroeizomer op rij blijft niet veel meer van over...
  • 9/7 19:32 Gerard:
    Zonder onderbreking regen vandaag in Schoorl, variabel in intensiteit, maar nooit helemaal weg, de 20 mm binnen één dag is inzicht. Koud is het niet, er is weinig wind en voldoende zoninstraling om de 17 graden te bereiken.
  • 9/7 19:20 Ted:
    Continu lichte regen. Max. temp. 17,0 graden.
  • 9/7 19:19 Ted:
    Voorschoten (KNMI) heeft neerslaggegevens (waarschijnlijk) per 1 juli gestaakt. Er is daar deze maand nog geen druppel gevallen.
  • 9/7 19:11 Ko:
    Grijs grauw en zojuist pas de eerste motregen vandaag. Weerbeeld is super, regen hoeveelheid weinig afgelopen dagen.
  • 9/7 18:59 Gert:
    Klaas hier het zelfde verschijnsel alleen iets eerder op de ochtend
  • 9/7 18:03 Klaas:
    Interessant! In Workum draaide de wind rond 10 uur ineens van oost naar wzw en circa drie uur later werd de wind weer oost tot noordoost. Ruim 10 km noordelijker (Schettens) was geen westenwind waargenomen. Tx daar slechts 14,2 graden. Workum staat nu op 32 mm en dat zou tijd worden ook! Opnieuw hoorde deze regio tot de droogste streken van het land. Maar nu even niet meer dus.
  • 9/7 17:55 Gert:
    Hier ook Pieter. Gaat maar door en de duur maakt het meteorologisch interessant
  • 9/7 17:35 Pieter:
    Er lijkt geen einde te komen aan het grijze en druilerige weertype, Sinds dinsdagavond slechts een paar uurtjes droog geweest en geheel zonloos . 32 mm opgevangen.
  • 9/7 16:25 John:
    De wolken zijn talrijk, ook in het midden van Brabant. Van tijd tot tijd echt somber, beetje novembergevoel.
  • 9/7 16:13 Gert:
    Interessante dagen
  • 9/7 15:18 Edward:
    Terwijl het in Groningen (evenals Bremen/Hamburg overigens) met moeite 13-14 graden is, is het hier in Mainz gewoon flink warm geworden vanmiddag met voorlopige Tx 29,6 (gisteren ook hier koel met 16 graden rond dezze tijd).
  • 9/7 12:06 Pieter:
    Een scherpe windsprong in Nederland Texel west 5 BFt Terschelling en Vlieland oost 6 Bft
  • 9/7 11:32 Hans:
    Druilerig en grijs in het enschedese nog steeds....
  • 9/7 11:23 Ko:
    Geef maar wat aan ons dan, hier nog maar 3 mm.
  • 9/7 10:00 Pieter:
    Al weer 12 mm opgevangen, vanaf dinsdagavond 25 mm , wat een zomerdroefenis !!
  • 9/7 07:28 Gert:
    Opnieuw een regenachtige start.. We zitten aan de noordkant van het warmtefront Op grond van o.a dauwpunten en windsprong lijkt het grondfront zo beetje via de Achterhoek richting Noord - Holland te lopen .
  • 9/7 07:14 Hans:
    Volop regen! 6.4 mm tot nu toe sinds middernacht.
  • 8/7 23:46 Hans:
    Met 17 graden was het vandaag bekeken: grijs en kil dus met soms wat motregen en vanavond ook regen. Zojuist 2.4 mm afgetapt.
  • 8/7 21:07 Bert:
    In Eerbeek ook langdurig motregen, maar zojuist een flinke bui met 5 mm! Totaal 7 mm.
  • 8/7 21:02 Ko:
    Eindelijk ook weer eens een zonloze dag. Sinds maart maar weinig voorgekomen.
  • 8/7 20:49 Gert:
    Een ouderwetse “zomerdag”. Aan de ene kant leuk maar hoeft voor mij niet al te vaak voorkomen
  • 8/7 19:29 Pieter:
    Nergens in Nederland is vandaag de 20 C gehaald , Zelfs Arcen bleef steken op 17,6 C
  • 8/7 17:40 Gert:
    De hele middag in de lichte motregen
  • 8/7 17:23 Ted:
    Zachte tedere regen. Temperatuur nu (17.09uur) 14,4 graden. Is vandaag nog geen 15 graden geweest. Eindelijk ouderwets koel zomerweer. Neerslagduur wordt uitzonderlijk.
  • 8/7 16:06 Ko:
    Voor regendag begrippen had ik hier meer regen verwacht. Het is op een paar motspatten na al uren droog.
  • 8/7 15:16 Pieter:
    Voor de tweede keer in een week langdurige regen en motregen vanaf gisteravond 12 mm max temp 15 C Een koude dag voor midzomer
  • 8/7 14:42 Jurgen:
    We worden serieus herinnerd dat de zomer niet alleen maar zonnig en warm warm brengt. Vandaag is echt zo,n dag die keurig in de jaren 60-70-80 zomers zou thuishoren. Momenteel 16 graden hier in Dordrecht en dat is echt fris voor een julidag! Maar ik ben er niet rouwig om want de natuur heeft er in jaren niet zo fris bijgestaan...
  • 8/7 12:43 Gerben:
    Noord van Ierland zit een golf met wat serieuzere neerslag. Maar waar komt dat terecht!?
Bekijk het archief
Vr 10 juli 2020
Bezoekers online
Er zijn 4 gasten en 3 leden aanwezig: Bart, Gert, Jannes
Inloggen