Sinds 1974
Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie

De laatste weerflitsen

  • 09:56
    Enschede-W
    12,9°C
    (2/8) Licht bewolkt
    Windrichting: W
    Windkracht: 1 = Zwakke wind
  • 08:12
    IJsselmuiden
    12,1°C
    (2/8) Licht bewolkt
    Windrichting: ZZW
    Windkracht: 1 = Zwakke wind
  • 07:30
    Clinge het Zeegat
    13,2°C
    (6/8) Zwaar bewolkt
    Windrichting: ZW
    Windkracht: 2 = Zwakke wind
  • 06:47
    Sluis
    13,3°C
    (5/8) Half bewolkt
    Windrichting: ZW
    Windkracht: 2 = Zwakke wind
  • 23:28
    Eesveen
    12°C
Advertenties
Weerspecialist Bakker & Co Het magazine voor weerliefhebbers Weerhuisje

Sneeuwdekwaarnemingen van Huis Doorn, 1923 - 1941

In deze serie artikelen wordt verslag gedaan van het onderzoek naar de sneeuwdekwaarnemingen van Doorn welke lopen van juli 1923 tot en met april 1941. De waarnemingen zijn in schriften opgetekend, bij uitzondering soms getypt, en in de Duitse taal geschreven. De waarnemingen van alle dagen waarop mogelijk sneeuw kan zijn gevallen, zijn in het kader van dit onderzoek in het najaar van 2013 gedigitaliseerd.

Doorn ligt op een kleine 15 kilometer ten zuidoosten van De Bilt. Huis Doorn is gelegen aan de zuidwestzijde van de stad. Het landgoed is gedeeltelijk bebost, ten zuidwesten ervan is het  terrein open, noordoostelijk ligt de Utrechtse Heuvelrug.

Huis Doorn in 1920
Keizer Willem II kocht in 1919 het Huis Doorn (bron: Bundesarchiv)

Leeswijzer
De behoefte aan verdieping van de kennis over sneeuwaccumulatie en duurzaamheid van het sneeuwdek, heeft gevoerd tot een aanvullend onderzoek. Het verslag van het onderzoek naar de sneeuwdekwaarnemingen van Doorn en van de reconstructie van het sneeuwdek van Doorn, aangevuld met het genoemde ondersteunende onderzoek (hoofdstukken 3 tot en met 13), wordt in een aantal artikelen in het besloten deel (hoofdstukken 1 tot en met 16) van de website aan de leden van de vereniging gepresenteerd. Aan het einde van ieder artikel staat de link naar het volgende onderdeel van het verslag, zodat makkelijk verder gelezen kan worden.
Na inloggen is het ook mogelijk om via onderstaande inhoudsopgave direct naar het gewenste hoofdstuk te gaan.
Het hoofdstuk 17 is vrij toegankelijk.

  1. Sneeuwdekwaarnemingen van Doorn
  2. Probleemstelling
  3. Sneeuwaccumulatie
  4. Sneeuwval bij temperaturen boven nul
  5. Sneeuwval bij een bestaand sneeuwdek
  6. Sneeuwhoogte-afname: klink en sublimatie
  7. Sneeuwsmelt bij dooi zonder regen of ijzel; verkenning
  8. Sneeuwsmelt bij dooi zonder regen of ijzel (2)
  9. Sneeuwsmelt bij ijzel
  10. Sneeuwsmelt bij dooi en regen
  11. Sneeuwsmelt in maart
  12. Casusstudie februari 1956: een foutendiscussie
  13. Conclusies van het begeleidende onderzoek
  14. Vergelijking met sneeuwwaarnemingen van Wageningen
  15. Uitwerking van de waarnemingen van Huis Doorn
  16. Dagelijkse sneeuwhoogte (tabellen), definities en verwijzingen
  17. Museum Huis Doorn

Inleiding
Meteorologische metingen op systematische basis van de temperatuur, neerslag, zonneschijn, bewolking enzovoorts worden al veel langer verricht dan metingen van de hoogte van het sneeuwdek. Dat terwijl de aanwezigheid (en hoogte) van een sneeuwdek van grote waarde is, meteorologisch vanwege het weerkaatsingsvermogen (de albedo) en klimatologisch als indicator van klimaatverandering, maar ook niet-wetenschappelijk, daar waar het gaat om de beleving van een winter.

Het sneeuwdek als meteorologische factor is lange tijd ondergewaardeerd geweest.
Het KNMI begon de officiële sneeuwmetingen pas in 1956 en dan nog zijn de beschikbare gegevens niet de daadwerkelijke metingen, want die zijn eerst gecodeerd en daarna overgezet naar een (gemiddelde) waarde in centimeter. Veel van de oorspronkelijke nauwkeurigheid is in dit proces helaas verloren gegaan. Op de klimatologische pagina van het KNMI worden alleen van de jaren na 2003 ongecodeerde sneeuwgegevens gepresenteerd1.

Niet gecodeerd zijn de sneeuwhoogtes die gepubliceerd zijn in een technisch rapport van het KNMI, geschreven door J.J. Piekema2. Drie maal daags, voor het grootste deel, vanaf het najaar van 1950 tot en met 1970 in De Bilt, in Amersfoort vanaf 1971 tot 1984. Per jaar heeft hij ook het aantal dagen met een klimatologisch sneeuwdek en een representatief sneeuwdek bepaald. Ook heeft hij sneeuwonderzoek gedaan naar de periode van voor 1950. Hij gebruikte waarnemingen van het KNMI te De Bilt, waarnemingen van voormalig keizer Wilhelm II van Duitsland te Doorn, de Landbouwhogeschool van Wageningen en materiaal uit het Utrechts Nieuwsblad. In ‘Bar en Boos’ van Buisman zijn summiere aantekeningen van zijn werk over de periode van 1930 tot 1950 opgenomen3. Aangegeven wordt voor representatieve sneeuwdekdagen wanneer deze opgetreden zijn en vanaf de winter van 1939/1940 ook de totale dagsom van het sneeuwdek per seizoen, plus de maximale sneeuwbedekking en de datum.
Voormalig keizer Willem II
Foto van 15 maart 1927 (Delpher)

Gedeeltelijk heeft Piekema, zoals hierboven vermeld, gebruik gemaakt van waarnemingen van het sneeuwdek, verricht in Doorn, op het landgoed van Wilhelm II bij Huis Doorn. Wilhelm II was keizer van het Duitse Keizerrijk en vluchtte naar Nederland na het einde van de Eerste Wereldoorlog, nadat hij was afgezet. Hij heeft in Huis Doorn gewoond van 15 mei 1920 tot zijn overlijden op 3 juni 19414. Maandelijks (van 1 juli 1923 tot en met 30 april 1941) stuurde de verantwoordelijke (J.R. ..ilfulune, handtekening niet goed leesbaar) een in de Duitse taal geschreven weerrapport naar het KNMI5.  

Afgelopen najaar heb ik inzage gekregen in de schriften van Doorn. Aan de hand van deze waarnemingen heb ik geprobeerd een homogene reeks van klimatologische sneeuwdekdagen samen te stellen, vanaf het najaar 1923 tot en met april 1941. Die reeks kan gebruikt worden om een aaneengesloten (homogene) reeks van sneeuwhoogtes voor het midden van het land samen te stellen, van 1923 tot aan het heden.

Lees verder: Sneeuwdekwaarnemingen van Doorn

Vragen over het onderzoek kan je per e-mail richten aan Paul Verheij.


© Paul Verheij, VWK

17-01-2016 | WS_Historie_20 | 1701
Nu lid worden
  • 21/8 09:58 Hans:
    Gisteren hier maar 19.3 graden bij nog enkele buien (1.6 mm). Nu mooi weer met vanmorgen een heldere (ietwat heiÔge) lucht. Temp. nu 12.9 In het WZW is wat hele dunne cirrostratus te zien..Vandaar 2/8 bewolkt.
  • 21/8 09:37 Dick:
    Woudenberg nog geheel bewolkt en somber.
  • 21/8 08:13 Gert:
    Cirrostratus zorgt voor een mooie zonsopkomst
  • 20/8 11:40 Joost:
    Hier in Woensdrecht geweldige cumuli met daar tussendoor de zon. geen regen gevallen. Temperatuur 18,7 C. zwakke zuidwesten wind.
  • 20/8 10:13 John:
    Ik niet. Ik vond het prima meerde buien die samen 3,5 mm opleverden. En brede opklaringen, die horen erbij in een polaire luchtsoort, met vooral cumuluswolken.
  • 20/8 00:01 Ko:
    Had stiekem op meer buien gehoopt vandaag maar het bleef bij die 3 mm. Zelfs nog veel zon in middag en avond. Het aug gevoel was er weer, met een temp niet eens zover onder normaal.
  • 19/8 23:48 Edward:
    Hier in Rotterdam nu regen en onweer.
  • 19/8 22:06 Jaap:
    Ik heb de hele week een beetje een september-beleving. Vroeger donker in de avond, veel regen af en toe en niet echt lekker qua temp. Vandaag halen we hier (weer thuis in De Bilt) de 20 gr. niet.
  • 19/8 20:58 Pieter:
    Na een zo goed als droge dag, met regelmatig zon en max.19 C valt er nu weer een stevige bui, daarbij ook veel wind Het geeft een beetje een herfstgevoel.!!.
  • 19/8 19:06 Gerard:
    In Sjealland (noordwesten) na 1 bui in de ochtend een diepblauwe hemel met af en toe een cumulus. Gedurende het avondmaal een lichte bui, waarna weer zon, Beter dan in het NW van NL kijkend naar de neerslagsom.
  • 19/8 13:39 Ko:
    Hier liet een klein regenstraatje daarstraks 3,5 mm achter.
  • 19/8 13:04 Herman:
    Wouw , Om 13:00 was de neerslag dagsom 11,5mm. Nu is het droog bij 15 į c
  • 19/8 11:03 John:
    Heerlijke transparante polaire cumlusluchten, waarin de eerste bui gevormd is en 1 mm achterliet te Rijen.
  • 19/8 09:38 Ko:
    Een droge nacht voor Breda. Momenteel lekker fris weer, bewolkt en winderig bij 14 graden. Toch weer 20 graden vanmiddag volgens de app.
  • 19/8 08:51 Pieter:
    Vannacht om ca 5.15 uur wakker getrommeld door een stevig onweer en plensregen., in totaal is er 16 mm gevallen.
  • 19/8 08:36 Gert:
    vanmorgen stevige bui 6.1mm
  • 19/8 07:55 Hans:
    Afgelopen nacht hier in Enschede-W gewoon droog weer. Zo-even geheel bewolkt en een enkele druppel. Het grote buiengebied bleef ten noorden van ons. Het voelt nu wel fris met 12.4 bij geheel bewolkt weer..
  • 18/8 23:58 Edward:
    Vanuit Rotterdam alleen weerlicht gezien van de buien op afstand, vanavond.
  • 18/8 22:20 Pieter:
    Pikdonkere wolken,enkele onweersontladingen, zware windstoten en vreemd genoeg vrijwel geen regen hier in Purmerend
  • 18/8 21:34 Hans:
    Ook vanmiddag al een stevige bui gehad!
  • 18/8 21:33 Hans:
    BuiÔge regen nu in Enschede-W bij een dalende temp. Zo-even 16.5 graden. Bij Haaksbergen onderweg ook nog een bliksemontlading waargenomen. Koudere lucht komt binnen na nog een dagmaximum van 21.7 Neerslag tot nu toe 3.6 mm.
  • 18/8 19:27 Pieter:
    Een droge dag in Purmerend met pas later vanmiddag de zon er bij bij een stevige zw wind, die een beetje fris aanvoelde. max 21 C. De Bilt stokte bij 19.9 C net als gisteren op het randje geen zomers dag daar.
  • 18/8 18:50 Ko:
    De avondbui had in Breda weinig om het lijf. Slechts 1 mm. Desondanks wel een mooie dubbele regenboog gezien aan de oostkant.
  • 18/8 18:20 John:
    In de zwoele onstabiele lucht hebben zich boven en nabij Rijen weer fikse plensbuien ontwikkeld. Scherp begrensd en dikke druppen. Dus snel van droog naar plens en van plens ineens weer droog.
  • 18/8 14:00 Gert:
    Hier nu een regenbui en inderdaad voorafgaande aan de bui wat zwoel
  • 18/8 13:52 Hans:
    Met 21.2 graden en een geheel bewolkte lucht voelt het wat lauw aan buiten de deur. (Enschede-W). Van deze zomer kun je zeggen wat je wil, maar echt kil is het geen moment. De regen valt tot nu toe (paar druppels <0.1 mm) erg mee hier..
  • 18/8 13:24 Ko:
    De stortbui en daar achteraan de nog lange matige regenval heeft in Breda 17 mm gedumpt. Vandaag de grootste dagsom vande maand tot nu toe. Aug staat nu in totaal op 49 mm, nog een lange weg te gaan tot de normale 87 mm.
  • 18/8 13:04 John:
    Zojuist plensbui te Rijen. Rond 8 mm in circa 5 minuten.
  • 18/8 13:00 Herman:
    Wouw. Dagsom 13:00 5,5 mm na buien
  • 18/8 12:52 Ko:
    Breda een stortbui met een klein onweersdreuntje. Maar meeste regen ging al noordwestelijk en zuidoostelijk voorbij vanochtend.
  • 18/8 12:14 Gert:
    Sinds 10.30 schijnt af en toe de zon waardoor de 20c weer is gehaald
  • 17/8 22:12 John:
    In Rijen niet verder gekomen dan 3 mm. Nog flink opklarend in vroege avond.
  • 17/8 18:21 Hans:
    Een druilerige middag (4.2 mm) en in het begin van de middag kwam de temp. nog tot 21.5 graden. Momenteel grijs bij 19.2 graden en het is nu droog in Enschede-W
  • 17/8 16:20 Hans:
    In Ede-Zuid nu matige / zware regen...
  • 17/8 16:01 Gert:
    1.3mm augustus ruim onder normaal qua neerslag tot nu tor
  • 17/8 15:27 Dick:
    Woudenberg lichte regen. Totaal 4,2 mm.
  • 17/8 15:05 Ko:
    Breda tot nu toe 5 mm. Een volgende regen biedt zich nu aan.
  • 17/8 13:12 Joost:
    in Woensdrecht viel 3,2 mm regen. temp momenteel: 18 graden
  • 17/8 12:10 Herman:
    Wouw. Om 12:00 dagsom 5,6 mm neerslag na regen
  • 17/8 10:57 Kees:
    OP Op Texel regent het aardig door. Maar de temp valt best mee18 graden
  • 17/8 10:52 Hans:
    Er is 0.1 mm gevallen in Enschede-W. Regen stelt tot nu toe nog niet veel voor. Waarschijnlijk komt er nog wel een en ander bij vandaag. Afwachten maar....Temp. nu 18.8 graden.
  • 17/8 10:49 Ko:
    En het regent hier in Breda ook weer eens een keertje.
  • 17/8 10:30 Gert:
    De meting op Sylphide IJsselmuiden neerslag is een foutmelding is verholpen
  • 16/8 23:01 Ko:
    Vanochtend toen ik om 6:45 uur buiten kwam John.
  • 16/8 22:39 John:
    Ik ben benieuwd hoe laat Ko heeft gekeken naar eventuele mist. Hoewel de kans in zijn stad natuurlijk kleiner is dan in een dorp of open veld.
  • 16/8 11:26 Hans:
    Vanochtend eerst dichte mist in Ede-Zuid met zicht < 100 m, nu komt de zon er door.
  • 16/8 09:05 Ko:
    Hier helaas geen mist, ondanks de weerapp zegt van wel. Al meteen vrijwel helder vanaf vanochtend vroeg.
  • 16/8 08:09 Gert:
    Vanmorgen nevel en op afstand mistbanken. De nazomer is begonnen
  • 15/8 20:54 Gert:
    MAg er zijn Bert forse bui
  • 15/8 20:51 Bert:
    In Eerbeek wel een flinke onweersbui tussen 16:30 en 18:10 (zomertijd) met 22,2 mm volgens Hellmann (Davis 21,2 mm) en een hoogste rainrate van 195 mm.
Bekijk het archief
Ma 21 augustus 2017
Bezoekers online
Er zijn 45 gasten en 3 leden aanwezig: Ewald, Martijn, Theo
Inloggen