Sinds 1974
Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie

De laatste weerflitsen

  • 00:07
    Eesveen
    10,3°C
    (5/8) Half bewolkt
  • 20:50
    Sluis
    14,3°C
    (7/8) Zwaar bewolkt
    Windrichting: WZW
    Windkracht: 3 = Matige wind
  • 19:54
    Clinge het Zeegat
    16°C
    (7/8) Zwaar bewolkt
    Windrichting: WZW
    Windkracht: 1 = Zwakke wind
Advertenties
Weerspecialist Bakker & Co Het magazine voor weerliefhebbers Weerhuisje

Zenit (NL)

Zenit is een populair-wetenschappelijk maandblad over sterrenkunde, weerkunde, ruimteonderzoek en aanverwante wetenschappen. Het tijdschrift volgt de ontwikkelingen in de professionele wetenschap op de voet. De redactie zit bovenop het nieuws en streeft ernaar om dit voor de lezers in een breder verband te plaatsen. Bovendien schrijven regelmatig wetenschappers uit binnen- en buitenland in Zenit over hun eigen onderzoek. Zenit is tevens hét blad voor de actieve amateur, met nieuws over waarneembare verschijnselen, waarneemtips, productinformatie, boekbesprekingen, en beschrijvingen van amateurwaarnemingen met foto's en tekeningen. Waar mogelijk wordt verwezen naar actuele informatie op Internet. Vanaf de eerste uitgave in 1974 tot en met 2013 werd Zenit uitgegeven door Stichting De Koepel. Vanaf 2014 gebeurt dat door Stip Media en deze heeft nu een speciale website voor Zenit.
Zenit februari 2017

Zenit, februari 2017

  • Het weer van december 2016 die zacht, zeer droog en zeer zonnig verliep. Hogedrukgebieden domineerden de maand. Deze zorgde ook voor koud weer. Zoals rond Sinterklaas en op het einde van de maand met een ijsdag tot gevolg. Maar voor de rest was het zacht. In Maastricht scheen de zon 103 uur en zoveel zonuren zijn er nog nooit gemeten in een decembermaand (1).

 

Zenit januari 2017

Zenit, januari 2017

  • Het weer van november die koud, zeer zonnig en de normale hoeveelheid neerslag had. Sinds 1998 was het niet meer zo koud. Het begon zacht met 15 graden, maar daarna werd het snel koud, waarbij de laagste temperaturen in de staart van de maand zaten tot -8,5°C in Eelde. Daarnaast trok op de 20e de eerste herfststorm over het land met windstoten van 100 tot 104 km/u (1).

 

Zenit december 2016

Zenit, december 2016

  • Het weer van oktober die vrij koud, vrij droog en zonnig was. Het was de eerste maand sinds april dat die kouder was dan normaal. Op de 23e werd de eerste officiële vorstdag van de herfst geregistreerd (1).
  • Wist je dat op 31 december 2016 een extra seconde in de tijdregeling wordt ingelast? Dit noemen we een schrikkelseconde omdat 2016 een schrikkeljaar was. Waarom we deze seconde krijgen lees je hier (2).

 

Zenit november 2016

Zenit, november 2016

  • Het weer van september die zeer warm, zeer droog en zeer zonnig was.
  • Langs de westkust was het de warmste september sinds 1906. In De Bilt werden zeven zomerse en twee tropische dagen geteld en dat is nog nooit gebeurd (1).
  • Buys Ballot leeft voort als naamgever van de wet die de winrichting aan de luchtdruk koppelt, als oprichter van het KNMI en als eerste hoogleraar die in Utrecht meteorologie doceerde. In een kort overzicht worden in dit artikel de bijdragen van Buys Ballot aan de wetenschap besproken (5).
  • G. Beekman neemt ons mee met de regenboog die ontdekt werd door zowel Al-Farisi als Van Freiberg (1).
  • In september van dit jaar was een aantal bijzondere tropische cyclonen actief. Hier kijken we onder andere in hoeverre de wet van Buys Ballot opgaat; door R. Groenland (4).
  • Lucht stroomt niet rechtstreeks van een hoge- naar een lagedrukgebied, maar wordt als gevolg van de Corioliskracht afgebogen. Uiteindelijk beweegt de luchtstroom door deze afbuiging evenwijdig aan de (denkbeeldige) lijnen van gelijke druk. We spreken dan van geostrofische wind. Dus hoe je maar goed vast (2).
  • Het meten van bewolking is essentieel voor een veilige afhandeling van luchtverkeer en het bepalen van klimaattrends over periodes van tientallen jaren. Het KNMI maakt gebruik van een uitgebreid netwerk van LIDAR-wolkenhoogtemeters, waarbij ook de profielen met de intensiteit van terugverstrooid zonlicht worden verzameld. Met dit krachtig netwerk houden we dan ook meer dan alleen de bewolking boven Nederland continu in de gaten. Kijk maar (1).

 

Zenit oktober 2016

Zenit, oktober 2016

  • Het weer van augustus die vrij warm, droog en zonnig was. De eerste helft van de maand was het weer onder invloed van depressies, waarbij de stroming uit het westen tot noorden kwam. Vervolgens bepaalde hogedrukgebieden het weerbeeld met zelfs tropische temperaturen (1).
  • Het artikel Klimaatverwarring in het aprilnummer van Zenit heeft heel wat losgemaakt. De meeste reacties uiten twijfels over het toeschrijven van de huidige klimaatverandering aan de door de mens veroorzaakte uitstoot van CO2 en andere broeikassen. Wij vroegen aan klimaatonderzoeker Rob van Dorland van het KNMI om de voornaamste kritiekpunten eens nader onder de loep te nemen (3).
  • Vervolgens reageert de schrijver van het artikel Klimaatverwarring op alle reacties en legt uit wat hij onder de term ‘klimaatontkenner’ verstaat en wat ermee bedoeld wordt (1).

 

Zenit september 2016

Zenit, september 2016

  • Het weer van juni die warm, zeer nat en somber was. In het Limburgse Ysselstein viel 277 mm, een nieuw neerslagrecord voor juni. Meest opvallend waren de buien van de 23e met valwinden, bliksem, wolkenbreuken en een heuse hagelstorm, waarbij hagelstenen vielen van 5 tot 10 cm (1).
  • Het weer van juli die vrij warm, droog en zonnig was. Ondanks de droogte heeft het bijna elke dag wel geregend in die maand. Tussen 19 en 22 juli was het zo warm dat het Nationaal Hitteplan actief werd (1).

 

Zenit juli-augustus 2016

Zenit, juli-augustus 2016

  • Het zonneoog. Een merkwaardig beeld dat op 9 maart jl. is gemaakt van de totale zonsverduistering. Het is een ongebruikelijke combinatie van opnamen van de corona van de zon. Door deze unieke combinatie zijn zowel de rode protuberans als de binnencorona met de fraaie magnetische bogen en poolstralen, en tegelijkertijd ook de buitencorona in één beeld zichtbaar. Dit moet je gewoon zien (1).
  • Het weer van mei 2016 in Nederland die zeer warm en vrij zonnig was (1).
  • Op 2 februari 2016 zijn in Nederland en België op uitgebreide schaal zogeheten parelmoerwolken waargenomen. Dat is in de Lage Landen nog nooit voorgekomen. Je ziet deze wolken meer in Scandinavië en Schotland. Onze eigen P.P. Hattinga Verschure en J. Kuiper waren bij dit unieke moment aanwezig en maakten er een verslag van (6).
  • De ruimtelijke verdeling van bewolking is het best te bestuderen aan de hand van satellietfoto’s. Hier laten we enkele weersituaties zien van dit voorjaar, met bijzondere aandacht voor enkele interessante patronen in convectieve bewolking; door R. Groenland van het KNMI (4).
  • Vliegtuigen boren soms een gat in een laag middelbare bewolking waar ze kort na vertrek of vlak voor de landing doorheen vliegen. Deze zogenaamde pilotengaten zijn niet alleen waarneembaar vanaf de aarde, maar ook terug te vinden op satellietbeelden. Kijk maar eens (3).

 

Zenit juni 2016

 Zenit, juni 2016

  • Het weer van april 2016 die vrij koud, nat en aan de zonnige kant was. De maand begon nog warm met op 3 april zelfs de eerste warme dag van het jaar. Maar daarna volgde een noordelijke tot noordwestelijke stroming en was het koel. Van 24 t/m 26 april werd de 10 graden niet gehaald. Op de 26e lag in het noordoosten zelfs sneeuw van een paar cm. Aan de grond kwam het lokaal op 19 dagen tot vorst (1).
  • Boekbespreking: “Door de kou bevangen – Vijftig jaar Nederlands onderzoek in poolgebieden”; 240 pag.; ISBN 978-90-818264-2-6. Het boek beschrijft de expedities uitvoerig, vergezeld van vele prachtige foto’s van de meetopstellingen in de polaire landschappen (1).
  • Op 9 maart jl. vond er een totale eclips plaats die in Indonesië te zien was en wij waren erbij (4).

 

Zenit mei 2016

Zenit, mei 2016

  •  Het weer van maart 2016 die vrij koud, zonnig en aan de droge kant was. Oorzaak was een noordelijke stroming die een groot deel van de maand over ons land stroomde. Bijna elke nacht kwam in het in de eerste helft van de maand tot vorst wat 13 vorstdagen opleverden. Als er neerslag viel gebeurde dat alleen aan het begin en einde van de maand (1).

 

Zenit april 2016

Zenit, april 2016

  • Het weer van februari 2016 die zacht, nat en zonnig was. De maand ging wisselvallig en zacht van start met in de eerste decade regelmatig temperaturen tot boven de 10 graden. Zowel halverwege als op het einde van de maand werd het kouder. Tussendoor nog even zacht met de hoogste maxima van 12,9°C. De maand was opvallend winderig. Op twaalf dagen kwamen wel ergens in het land zware windstoten voor van 75 km/u of meer. Een aantal carnavalsoptochten werd zelfs afgelast door de wind (1).
  • De ijstijden ontstonden door onder andere langzame veranderingen in de baan en de stand van de aarde tijdens zijn omlopen rond de zon. Dat werd aangetoond door Milutin Milankovic, een Servische wiskundige en civiel-ingenieur (1).
  • Een bijzonder interview met Sir David Attenborough over de huidige klimaatverandering. Op 8 mei is hij 90 geworden, maar nog steeds werkt hij onveranderd hard door. Hij heeft dan ook een belangrijke missie: mensen bewustmaken van de verandering van het klimaat. Het is verontrustend, maar niet zonder hoop (2).
  • De klimaatwetenschap heeft het alsmaar moeilijker haar boodschap over de klimaatopwarming aan de man te brengen. In heel wat landen kanten politici en opiniemakers zich openlijk tegen de bevindingen van klimaatonderzoekers. Wat moeten we daarvan denken? Zou het dan toch allemaal wel meevallen met de opwarming van de aarde? En anderzijds, waarom zijn zoveel mensen zo vatbaar voor de non-argumenten van klimaatontkenners? Kortom, er is sprake van klimaatverwarring. Pieter Boussemaere van de Vives Hogeschool te Brugge heeft er zijn mening over en dat lees je hier (4).

 

Zenit maart 2016

Zenit, maart 2016

  • Het weer van 2015; door R. Sluijter. Tot en met oktober zag het er naar uit dat 2015 als ‘zeer warm’ de boeken in zou gaan. Totdat de twee laatste twee maanden aanbraken die de gemiddelde temperatuur liet exploderen. November werd de op één na warmste slachtmaand ooit en december zelfs de warmste ooit waargenomen sinds het begin van de waarnemingen in 1706 (1).
  • Interview met Tessa van het Schip van MeteoGroup (4).
  • Door de wisselwerking tussen zonlicht enerzijds en waterdruppels of ijskristallen in de dampkring anderzijds ontstaan verscheidene, fraaie lichteffecten. Zoals regenbogen en halo’s. Maar heb je ze wel eens tegelijkertijd gezien? Op 10 april 2013 werd dit in het Duitse Kämpfelbach vastgelegd. Lees hoe deze optische verschijnselen ontstaan en bekijk de unieke foto (1).

 

Zenit februari 2016

Zenit, februari 2016

  • Op de zon kunnen uitbarstingen plaatsvinden die veel krachtiger zijn dan tot nu toe werd gedacht. Onderzoekers leiden dat af uit radioactieve isotopen in ijskernen uit Groenland en Antarctica. De krachtigste uitbarsting in het jaar 774-775, zou minstens vijf maal zo krachtig zijn geweest als de krachtigste die tot nu toe met instrumenten werd geregistreerd (1).
  • Het weer van december in Nederland; door R. Sluijter. Het werd de zachtste decembermaand sinds tenminste het begin van de waarnemingen in 1706. De hoogste temperatuur werd waargenomen in Wijk aan Zee. Daar werd op de 17e een kwikstand gemeten van 16,6°C en dat was bijna een record voor december. De beide Kerstdagen waren de warmste sinds 1901. Tenslotte werd in De Bilt geen enkele vorstdag geregistreerd  en dat is sinds 1901 nog nooit gebeurd (1).

 

Zenit januari 2016

Zenit, januari 2016

  • Het weer van november in Nederland; door R. Sluijter. Deze verliep zeer zacht. De eerste twintig dagen waren zelfs de zachtste sinds het begin van de metingen. Daarnaast was het een natte en onstuimige maand met op de 15e, 17e en 19e storm aan zee (1).

 

Zenit december 2015

Zenit, december 2015

  • Het weer van oktober in Nederland; door R. Sluijter. Deze verliep vrij koud en dat kwam met name door de koude periode in het midden van de wijnmaand. Dat ging vergezeld van zowel de eerste natte sneeuw als de eerste vorst van het seizoen (1).

 

Zenit november 2015

Zenit, november 2015

  • Het weer van september in Nederland; door R. Sluijter (1).
  • Op 28 september jl. vond er een totale verduistering van de maan plaats. Omdat deze dicht bij de aarde stond werd het een reuze bloedmaan en dat leverde mooie foto’s op (2).
Zenit oktober 2015

Zenit, oktober 2015 

  • In februari 2014 werd in Steinsvik in het noorden van Noorwegen jacht gemaakt op poollicht. Plotseling verscheen een spectaculaire aurora met talrijke groene ‘gordijnen’ rondom een laagstaande maan. Fotograaf Tommy Richardsen was erbij en maakt een prachtige bijdrage (1).
  • In de laatste decennia voltrok zich een spectaculaire vooruitgang in het opstellen van zogenaamde numerieke weersverwachtingen (1).
  • In 1975 werd de Europese organisatie voor het opstellen van weersverwachtingen voor de middellange termijn opgericht de ECMWF. In die afgelopen 40 jaar is er een enorme vooruitgang geboekt in de betrouwbaarheid van de meerdaagse verwachtingen (3).
  • Onmisbaar bij weersverwachtingen is het gebruik van weersatellieten (5).
  • Weerberichten werden voorheen door de overheid, in de vorm van nationale weerdiensten, opgesteld. Halverwege de 20e eeuw gingen commerciële weerbedrijven zich daar ook mee bezighouden. Dat kwam vooral doordat het beschikbaar stellen van data steeds vaker gratis was (4).
  • Het weer van augustus 2015 (1) in Nederland door R. Sluijter.

 

Zenit september 2015

Zenit, september 2015

  • Het weer van juni (1) en juli (1) in Nederland door R. Sluijter.

 

Zenit juli-augustus 2015

Zenit, juli-augustus 2015

  • Zonnevlekken werden al waargenomen in de 17e eeuw door een Duitse wis- en sterrenkundige. Eerdere waarnemingen moest hij echter anoniem publiceren. Dit jaar zijn de waargenomen zonnevlekken opnieuw geanalyseerd (1).
  • Het weer van mei 2015 in Nederland; door R. Sluijter (1). 
  • Op 20 maart 2015 was er sprake van een gedeelte zonsverduistering. Twee stations van de Duitse Weerdienst (DWD) hebben een aantal sensoren en waarnemingstechnieken, waardoor micrometeorologische waarnemingen kunnen worden verricht. Kijk maar eens wat dat allemaal heeft opgeleverd (4).

 

Zenit juni 2015

Zenit, juni 2015

  • Het weer van april 2015; door R. Sluijter (1).
  • Zonnewijzers en tijdmeters uit het verleden. H. Nieuwenhuizen vertelt je er alles over in dit artikel (4).

 

Zenit mei 2015

Zenit, mei 2015

  • Het weer van maart 2015; door R. Sluijter (1).
  • Een tornado is wellicht het meest imponerende verschijnsel dat op aarde voorkomt. De energie is ongekend met windsnelheden van meer dan 500 km/u. De dood en verderf zaaiende wervelwind is grillig en onvoorspelbaar. Maar ze kunnen ook ongekend mooi zijn. In dit artikel gaan we op jacht naar tornado’s en wat er allemaal bij komt kijken om ze te kunnen waarnemen (4).
  • De zoneclips van 20 maart jl. ging in ons land met veel bewolking gepaard. Waarnemers zochten allerlei plekken op om het toch te kunnen zien en sommigen lukte het nog ook. Hierbij een serie foto’s die gemaakt zijn tijdens de zonsverduistering in zowel Nederland als in het buitenland (2).

 

Zenit april 2015

Zenit, april 2015

  • Het weer van februari 2015 en dat van de afgelopen winter; door R. Sluijter (1).

 

Zenit maart 2015

Zenit, maart 2015

  • In 1898 besloot de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen een commissie op te richten voor het organiseren van expedities naar zonsverduisteringen overal ter wereld. Op 17 april 1912 gingen we naar de eclips in Maastricht. Lees hoe astronomen deze dag hebben meegemaakt (1).
  • Op 20 maart vindt er in de Lage Landen een gedeeltelijke zonsverduistering plaats. De oudste vermelding van een totale zoneclips is van 22 oktober 2137 vóór Christus, opgemaakt door Chinese waarnemers. Hier lees je de geschiedenis van de zonsverduisteringen door de jaren heen; door J. Vandenbruaene (4). 
  • Tijdens de totale verduistering van de zon zie je een corona rondom de zon, zijnde de ijle buitenatmosfeer. Maar er is nog iets zichtbaars: de chromosfeer. Dit is een dunne sikkel met dezelfde purperkleur als die van de corona. Kijk maar eens (4).
  • Zonsverduisteringen zijn allemaal te voorspellen. Zelfs tot 7 september 2974 die dan op Terschelling plaatsvindt! Hoe we dat kunnen weten laat C. Doom aan ons zien (4).
  • Bij een totale zonsverduistering kun je via satellieten de maanschaduw over de aarde in beeld brengen (1).
  • Het adembenemende spektakel van een zoneclips is voor wetenschappers zeer interessant. Gedurende enkele minuten is namelijk zicht op de corona die anders door het felle zonlicht nooit gezien kan worden. Nu hebben ze iets ontwikkeld om de corona nog beter te zien: de coronagraaf (2).
  • We eindigen met het weer van januari 2015 (1) en dat van het recordwarme jaar 2014 (1),beide samengesteld door R. Sluijter.

 

Zenit februari 2015

Zenit, februari 2015

  • Het weer van december 2014, samengesteld door R. Sluijter. Deze maand was vrij zacht en had geen ijsdag. Op de 12e werd er een storm geregistreerd en op 27 december ontstond er een sneeuwdek tot wel 15 cm in Brabant. Kijk maar (1).

 

Zenit januari 2015

Zenit, januari 2015

  • Het weer van november 2014, inclusief de herfst. Samengesteld door R. Sluijter (1).

 

Zenit december 2014

Zenit, december 2014

  • Dit jaar wordt het warmste jaar ooit gemeten sinds de metingen in 1706 zijn begonnen. Naar aanleiding hiervan kijken we op verschillende manieren naar klimaat en atmosfeer. We beginnen met R. van Dorland die de definitieve vaststelling en de conclusie beschrijft van het IPCC-rapport 2013-2014, waarbij de klimaatverandering doorzet (4).
  • Dan volgt een artikel van meteoroloog J. Kuiper die vijftien jaar klimaatverandering bij hield aan de hand van foto’s van bomen in zijn omgeving. De effecten zijn in de natuur namelijk terug te vinden (4).
  • En tenslotte het weer van oktober 2014 door R. Sluijter (1).

  

Zenit november 2014

Zenit, november 2014

  • Onderzoekers van de Universiteit van Utrecht hebben landschappen nagebootst en gebruiken deze kennis om het oppervlak van Mars te verklaren. Het landschap van Mars geeft namelijk belangrijke informatie over het vroegere klimaat (3).
  • En tenslotte het weer van september 2014 door R. Sluijter (1).

 

Zenit oktober 2014

Zenit, oktober 2014

  • Het weer in de maanden juni (1), juli (1) en augustus 2014 (1) in Nederland; door R. Sluijter.

 

Zenit september 2014

Zenit, september 2014

  • Uitzonderlijk intensieve buien trokken eind juli en begin augustus over Nederland. Opmerkelijk was ook de grote omvang van het gebied met zware regen en wateroverlast. Op 28 juli gaf het KNMI zelfs een waarschuwing uit voor extreem weer. Een terugblik door R. van Dorland (1).

 

Zenit juli-augustus 2014

Zenit, juli-augustus 2014

  • Licht en de kleuren van de regenboog. In dit artikel schrijft H. Willems over golven en deeltjes en hoe je zelf eenvoudige spectroscopen kunt vervaardigen (5).
  • Naast satellieten zijn er ook andere beelden beschikbaar uit de ruimte: foto’s gemaakt door de bemanningen van het internationaal ruimtestation ISS. Vraag is of deze foto’s meer van hetzelfde zijn of voegen ze nog iets toe? Hier het antwoord (3).
  • R. Sluijter vertelt ons vervolgens over het weer van mei 2014 (1).
  • Het KNMI heeft vier nieuwe scenario’s berekend voor de toekomstige klimaatverandering in Nederland rond 2050 en 2085 (4).

 

Zenit juni 2014  Zenit, juni 2014
  • Als zich in de atmosfeer op enige hoogte een warme laag bevindt, spreekt men van een inversie. De gevolgen van de aanwezigheid ervan kunnen verschillend zijn. Maar de effecten zijn waarneembaar vanaf de grond, lucht en zelfs vanuit de ruimte. Samen met K. Floor doorlopen we in dit artikel alle verschijnselen van inversie en dat deden we o.a. in de Grand Canyon in Amerika (4).
  • In het tijdschrift Vejret  schonken we al aandacht aan Tycho Brahe (zie hierboven). Hij overleed in 1601 na een ziekbed van elf dagen. Rond zijn dood gingen allerlei geruchten de ronde, vooral dat hij door kwikvergiftiging om het leven zou zijn gekomen. Maar na vier eeuwen komt er eindelijk een einde aan alle geruchten. Onderzoekers hebben onlangs zijn stoffelijke resten en kledingsresten in zijn graf onderzocht en nu blijkt dat hij niet is vergiftigd (2).
  • R. Sluijter vertelt ons vervolgens over het weer van april 2014 (1).
  • Adembenemend dit artikel over de Noorderlichtreis die Cees Ooms begin dit jaar maakte. Een verslag ter plaatse, inclusief foto’s (4).

 

Zenit mei 2014

Zenit, mei 2014

  • Chinese onderzoekers hebben voor het eerst het spectrum van een bolbliksem vastgelegd. Dit is een gloeiende bol die heel soms bij onweer verschijnt. Deze zweeft enkele seconden rond alvorens te verdwijnen. Heel bijzonder (1).
  • Het publiek wordt dagelijks overspoeld met weersverwachtingen van verschillende weerbureaus. Hoe is eigenlijk de algemene kwaliteit van die verwachtingen en zijn er eigenlijk wel verschillen? Seijo Kruizinga heeft de afgelopen zes jaar onderzoek gedaan door elke dag een weerbericht op hetzelfde tijdstip te verzamelen van vier weerbureaus. Het resultaat staat in dit artikel (5).
  • R. Sluijter vertelt ons vervolgens over het weer van maart 2014 (1).
  • Het IPCC stelt in haar tweede klimaatrapport vast dat de effecten van de klimaatverandering steeds duidelijker worden (1).

 

Zenit april 2014

Zenit, april 2014

  • Niet alleen in de dichte, koele atmosfeer van de aarde, maar ook in de ijle, hete atmosfeer van de zon (de corona) komen cyclonen voor. Met andere woorden: magnetische wervelstormen op de zon (1).
  • In het weekeinde van 25-26 januari jl. waren de verschillen in ons land zeer groot. Het noordoosten had ijzel en sneeuw, terwijl het in de rest van het land gewoon warm was. Hoe deze extreme temperatuurcontract kon optreden kun je hier lezen (1).
  • Ozone Monitoring Instrument (OMI) is de benaming van een ozonmeter die nu 10 jaar bestaat. Wat doet OMI nu precies en wat kan het voor ons betekenen in de toekomst (1)?
  • R. Sluijter vertelt ons over het weer van februari 2014 (1).
  • Als je opnames maakt van weerkundige situaties kunnen deze zeer mooi zijn. Onze eigen Bert van Dijk maakten er een paar van onweer, een omhullende halo, een felle bijzon boven de Waddenzee en tenslotte een ‘airglow’ in Nederland. Je kunt ze allemaal in dit artikel bekijken (4).

 

Zenit maart 2014

 Zenit, maart 2014 

  •  Dit tijdschrift is deze keer geheel gewijd aan de maan. Hoe je deze moet waarnemen, hoe je er vakantie kunt vieren, fotografie, de kraters, de geboorte ervan. In meer dan 35 pagina’s wordt het je verteld (35). 
  • Daarnaast ook het weer van januari 2014 in Nederland; door R. Sluijter (1)
  • Vervolgens een les in het zelf meten van de hoogten en snelheden van satellieten. Sommige satellieten draaien dagelijks wel twintig keer rond de aarde, terwijl andere dit maar één keer doen. De snelheden die zij hebben zijn niet willekeurig. Zij hebben exact de juiste snelheid om in een baan rond onze planeet te blijven. Dit zal in detail worden uitgelegd (3).
  • R. Sluijter vertelt ons het weer van 2013 in ons land die vrij koud was (1).

   

Zenit februari 2014 

Zenit, februari 2014 

  • Ten noorden van de poolcirkel liggen De Longeilanden en werden ontdekt in 1881. Sinds we gebruik kunnen maken van satellieten zien we vanaf de jaren ’60 mysterieuze pluimen van het eiland afkomen. Vanaf 1993 gebeurt dit zelfs eens in de twee of drie weken. Samen met K. Floor gingen we op onderzoek (3).
  • Het weer van december 2013 in Nederland; door R. Sluijter (1)
  • Begin dit jaar was er sprake van extreem weer in delen van de wereld: diepvriesweer in de Verenigde Staten, extreem zacht weer in Europa, stormen op de Britse Eilanden en extreme hitte in Australië. R. van Dorland legde het vast (1).

 

Zenit januari 2014 

Zenit, januari 2014 

  • Onderzon en ondermaan: in tegenstelling tot wat hun namen suggereren gaat het hier om halovormen en niet om astronomische verschijnselen.. G. Können legt het aan ons uit (4).
  • Bij woestijnen denken we in eerste instantie aan hitte en droogte, niet aan regen of kou en zeker niet aan sneeuw. Toch ligt er af en toe wel sneeuw op het doorgaans zonverhitte zand, zoals op satellietbeelden is te zien. K. Floor keek voor ons mee (2).
  • Het weer van november 2013 in Nederland; door R. Sluijter (1).
  • Op 5 december kregen we te maken met de zwaarste Sinterklaasstorm ooit; door R. van Dorland (1).

 

Zenit december 2013 

Zenit, december 2013 

  • De groene flits staat bekend als legendarisch, maar ook mysterieus natuurverschijnsel. Want waarom is het laatste kleine stukje dat we van de ondergaande zon te zien krijgen groen? En hoe kan het dat we een flinterdun randje dat normaal gesproken te smal is om door het menselijk oog te worden onderscheiden, we toch kunnen waarnemen? Voor al deze vragen ging K. Floor op onderzoek en kwam met de volgende antwoorden (3).
  • Het weer van oktober 2013 in Nederland; door R. Sluijter (1).
  • Op 3 november jl. ontstond een aantal actieve windhozen in ons land, waarbij in Wijk bij Duurstede grote schade werd aangericht. R. Groenland heeft die dag voor ons helemaal geanalyseerd (1).

 

Zenit november 2013 

 Zenit, november 2013

  • Het weer van september 2013 in Nederland; door R. Sluijter (1).
  • Vervolgens staan we stil bij het laatste klimaatrapport van IPCC: de klimaatverandering zet door (1).

 

Zenit oktober 2013

 Zenit, oktober 2013

  • In juni van dit jaar bereikte rook afkomstig van Noord-Amerika het Europese vastenland. Het bleek afkomstig te zijn van de hevige natuurbranden in het midwesten van Amerika. Hierbij kregen de dennekevers de schuld. Maar bij nader onderzoek kwam het door vuurhaarden in Canada. Hier moest K. Floor meer van weten en ging na wat de rol is van kevers en hoe de rook de oceaan kon oversteken (6).
  • Het weer van augustus 2013 (1) in Nederland; door R. Sluijter.
  • Tenslotte staan we stil bij het overlijden van Baltus Zwart, oud-KNMI-hoofdmeteoroloog, oud-hoofdbestuurslid van KNVWS, auteur van diverse artikelen, redacteur van tijdschriften (o.a. Het Weermagazine) en hij publiceerde diverse boeken over weerkunde, voor zowel beginners als gevorderden (1).

 

Zenit september 2013

Zenit, september 2013

  • Tijdens een bliksemontlading wordt soms ook een flits van gammastraling waargenomen, de zogeheten ‘donkere’ bliksem. Dat gebeurde toen twee satellieten gelijktijdig op 300 kilometer hoogte over een onweerscomplex vlogen. Je ziet het hier (1).
  • Op satellietbeelden kan het transport van Saharazand goed worden gevolgd. Het zand legt soms grote afstanden af en bereikt af en toe Scandinavië, het Caribisch gebied of zelfs het Amazonegebied. Als er neerslag valt geeft het zand de regen in uitzonderlijke gevallen een rode tint. In vroegere tijden zag men zo’n bloedregen als onheilspellend voorteken. K. Floor ging mee met de stof, zonneglinstering en uiteindelijk de bloedregen (4).
  • Alle klimatologische gegevens van juni (1) en juli (1) in Nederland.
  • In de periode eind mei / begin juni van dit jaar teisterde overvloedige regenval een groot gebied in Midden-Europa. In verschillende regio’s viel in één à twee dagen net zoveel regen als in een maand. Samen met R. van Dorland doen we onze regenjassen aan en gaan na wat er precies in het midden van Europa gebeurde (1). 

 

Zenit juli-augustus 2013

 

 

 Zenit, juli-augustus 2013

  • Van vliegtuigen is bekend dat ze soms aanleiding geven tot de vorming van bewolking: de vliegtuigstrepen of contrails. Maar in andere gevallen kunnen ze ook bewolking laten verdwijnen. Ze veroorzaken dan een gat in de bewolking. Dat kun je zien zowel vanaf de grond als op satellietbeelden. Prachtig (3).
  • De aarde warmt op. Sinds 1900 is het warmer geworden en in de komende eeuw zal de opwarming waarschijnlijk versnellen. Maar niet iedereen is het daar mee eens. Dit artikel laat het beeld zien dat door de meeste klimaatonderzoekers wordt gedeeld; door R. van Dorland (5).
  • Het weer van mei 2013 (1) in Nederland; door R. Sluijter.
  • Vervolgens gaat R. van Dorland in op de aanhoudende oostenwind in de afgelopen lente die ervoor zorgde dat het een koud voorjaar werd (1).

 

Zenit juni 2013

 

 Zenit, juni 2013

  • Bij watermassa’s zijn soms opmerkelijke lichtverschijnselen te zien. De zogenaamde ‘schaduwstraal’ is er één van. G.P. Können zag dit fenomeen boven het zuidelijke deel van de Dode Zee (1).
  • Op satellietbeelden van de aarde zien we vaak de zon als een heldere vlek weerkaatst op grote wateroppervlakken. Maar het effect kan ook optreden met het licht van de maan. Onze eigen K. Floor laat het aan ons zien in dit artikel (2).
  • Het weer van april (1) in Nederland; door R. Sluijter.
  • Vervolgens gaat R. van Dorland in op de toename van het zeeijs bij Antarctica als gevolg van de opwarming van de aarde 1).

 

Zenit mei 2013

 

 Zenit, mei 2013

  • Onderzoek wijst uit dat er geen verband bestaat tussen zonneactiviteit en aardbevingen Dit artikel laat het zien (1).
  • De Kermadec-eilanden ten noorden van Nieuw-Zeeland worden gevormd door actieve vulkanen. Maar het aantal onderzeese vulkanen is in die regio groter dan het aantal vulkanische eilanden. Dankzij satellietbeelden kunnen we nu zelfs onderzeese vulkanen zien (2).
  • Het weer van maart (1) in Nederland; door R. Sluijter.
  • Vervolgens ging R. van Dorland kijken of de koude maand maart het gevolg is van afname van zeeijs (1).

Zenit april 2013

 Zenit, april 2013 

  • Wanneer wolken en zon elkaar afwisselen, ziet een waarnemer op de grond zonnestralen die door perspectief afkomstig lijken uit één punt: de zon. In werkelijkheid bestaat het zonlicht uit evenwijdige lichtstralen. Vanuit het internationaal ruimtestation ISS kun je dat goed zien. Samen met K. Floor gingen we de ruimte in om het te bekijken (2).
  • Het weer van januari (1) en februari (1) in Nederland; door R. Sluijter.
  • Onderzoekers hebben de gemiddelde temperatuur op aarde van de afgelopen 11.300 jaar gereconstrueerd op basis van voornamelijk boorkernen met fossiele micro-organismen uit modderige zeebodems. Het gevolg is dat de mondiale temperatuur sinds de ijstijd tot heden in kaart is gebracht (1).

Zenit februari 2013

Zenit, februari 2013 

  • Sinds enige tientallen jaren zijn we vertrouwd met de kaart van de gesloten oceaancirculatie. Maar dit is niet altijd de werkelijkheid. In dit artikel van K. Veth kijken we naar enkele bijzondere knelpunten in de oceaancirculatie (5).
  • Om tyfonen te volgen wordt er gebruik gemaakt van satellietbeelden. Deze tonen niet alleen het gebruikelijke bewolkingspatroon met het wolkenloze oog en de in de hoger luchtlagen uitwaaierende sluierbewolking, maar laat ook een aantal andere verschijnselen zien. Als voorbeeld nemen we tyfoon Prapiroon die van 5 tot 19 oktober 2012 actief was boven de Grote Oceaan (3).
  • Vakantieplannen? Wat dacht je van het poollicht? Veel touroperators hebben dit fenomeen ontdekt en in Scandinavië worden deze reizen dan ook aangeboden. Dat betekent echter niet dat je het ook zult zien. Maar als je het ziet dan is het niet te bevatten. Hier beschrijft J Koeman hoe poollicht ontstaat, wanneer je het beste kunt waarnemen en vooral hoe je deze het mooiste kunt fotograferen. Adembenemend en onvergetelijk (4).
  • Het weer van december 2012 in Nederland; door R. Sluijter (1). En meteen neemt hij het complete weer van 2012 mee (1).

Zenit januari 2013

Zenit, januari 2013

  • Hurricane Sandy eiste veel levens en schade. Aan de randen van de orkaan waren echter schitterende halo’s te zien met soms uiterst zeldzame componenten. Kijk je mee (3)?
  • Op 13 november vorig jaar was er een totale zonsverduistering zichtbaar vanuit het noordoosten van Australië. C. ter Kuile was getuige van deze eclips en legt het vast in dit artikel (4).
  • Het weer van november 2012 dat zich in Nederland heeft afgespeeld; door R. Sluijter (1).
  • Vervolgens laat R. van Dorland ons het verband zien tussen winterkou en zonnevlekken (1).

Zenit december 2012

Zenit, december 2012 

  • Doping bestaat sinds kort ook in het meten van temperaturen. Onlangs heeft het WMO van een weerstation zijn weerrecord na 90 jaar afgepakt. In Libië werd op 13 september 1922 een temperatuur gemeten van 58 graden. Een wereldrecord. Nu blijkt dat de meetopstelling boven een asfaltdek is gemeten wat automatisch leidt tot hogere kwikstanden. Het nieuwe record gaat nu terug naar Death Valley. K. Floor pakte zijn thermometer en ging het na (5).
  • Het weer van oktober 2012 dat zich in Nederland heeft afgespeeld; door R. Sluijter (1). Het bijzondere in deze maand was dat orkaan Sandy over het noordoosten van
  • de Verenigde Staten trok met alle gevolgen (1).
  • Felle ontladingen en gesmeerde bliksem. In dit artikel laten we zien wat onweer is, hoe het ontstaat en hoe je de bliksem het beste kunt fotograferen . Daarbij laten we een aantal fraaie opnames aan je zien (5).

Zenit november 2012

Zenit, november 2012 

  • De Azoren werden in augustus van dit jaar getroffen door een orkaan, wat bijzonder is. De hurricane was de zevende van het Atlantisch gebied en kreeg de naam Gordon. De laatste keer dat de Azoren getroffen werden door een orkaan was in 2006 en deze heet toevalligerwijze ook Gordon (3).
  • Het weer van september 2012 (1) dat zich in Nederland heeft afgespeeld; door R. Sluijter. Het bijzondere was het laagterecord van het ijs op de Noordpool op de 16e (1).

 

Zenit oktober 2012

Zenit, oktober 2012  

  • Al geruime tijd is bekend dat de topografie van vulkanische eilanden in de oceaan de vorm beïnvloedt van de wolkenpatronen die zich achter de eilanden bevinden. Maar ook de uitstoot van vulkanische gassen kan dit bepalen (4).
  • Het weer van juli (1) en augustus 2012 (1) dat zich in Nederland heeft afgespeeld; door R. Sluijter.

 

Zenit september 2012

Zenit, september 2012  

  • Op 6 juni jl. vond de laatste Venusovergang plaats van deze 21e eeuw. Hierbij verplaatste de planeet Venus zich over de zon. Hier zie je stap voor stap hoe dat is gegaan (7).

 

Zenit juli-augustus 2012

 

Zenit, juli-augustus 2012  

  • Bij het weerbericht op tv zie je bij de satellietbeelden vooral enerzijds de patronen van de bewolking of anderzijds de gebieden waar het zonnig is en de bewolking dus ontbreekt. Maar er zijn nog meer kleuren te ontdekken. Waar komen die kleurverschillen vandaan en wanneer zijn ze het best te zien? K. Floor verklaart nader (5).
  • H. de Bruin blikt in zijn column terug op Jan Pelleboer die op 18 juli 1992 overleed. De weerman die een speciale rol heeft gespeeld in de roerige, recente geschiedenis van de Nederlandse meteorologie (2).
  • In de eerste helft van deze zomer was de buienintensiteit in Nederland hoog. Maar op welke wijze ontstaan deze buien eigenlijk (1)?
  • Het weer van mei 2012 dat zich in Nederland heeft afgespeeld (1).
  • Tenslotte blikt R. van Dorland terug op 10 jaar metingen van de atmosfeer door middel van SCIAMACHY, een samenwerkingsproject van Nederland, België en Duitsland (1).
14-04-2013 | Lectuur_Zenit | 572
Nu lid worden
  • 30/3 00:03 Hans:
    Met 14.6 graden toch een vrij fris aandoende dag vandaag. Het bleef ook overwegend bewolkt.
  • 29/3 21:23 Jaap:
    Voorjaarssprongen. Maximum vandaag 14 gr. En een groot deel van de dag zwaar bewolkt. Wel droog. Morgen weer een sprong, nu weer omhoog?
  • 29/3 12:06 Ko:
    Geheel bewolkte ochtend in Breda. Een groot verschil met de afgelopen week en ook morgen weer. Ondanks het vrij kort duurde vond ik het onweer gisteravond erg mooi, behalve meerdere ontladingen zaten er ook vrij zware donders tussen.
  • 29/3 09:56 John:
    Gisteren hier in Oss een onweersdag, o.k., het was maar een klap, maar vooruit. Neerslaghoeveelheid stelde ook niks voor met 0,3 mm. Vanmorgen enkele druppels.
  • 29/3 08:55 Hans:
    Het heeft vanmorgen wat gedruppeld (<0.1 mm) en het is zacht gebleven (9.9 als minimum). Actueel geheel bewolkt bij 10.3 graden. Gisteren de eerste warme dag met 20.4 graden. Het ultieme lenteweer!!
  • 29/3 08:49 Joost:
    In Woensdrecht geheel bewolkt, De temperatuur is om 08:49u, 11.2 C met een matige zuidwesten wind.
  • 28/3 22:43 Dick:
    Hier in Capelle aan den IJssel een nipte warme dag: 20,1 C. Blijft toch een bijzondere ervaring in maart, alleen niet meer uitzonderlijk.
  • 28/3 22:35 Jaap:
    Grote amplitude ook hier: min. +0,5, max. ruim 19. Warme dag hier net niet gehaald, maar het was natuurlijk grandioos. Later wat dreigende luchten, maar hier viel tot nu maar een heel klein buitje. Rond de twintig graden eind maart is heel af en toe voorgekomen, ook vůůr de temperatuursprong. Het blijft wel bijzonder.
  • 28/3 22:28 Edward:
    Van de KNMI stations is Eindhoven de topper: 0,7 naar 21,0. Hier in Rotterdam (aan de rand van de stad) 1,8 naar 21,2.
  • 28/3 22:00 Bert:
    Vandaag in Eerbeek een amplitude van 20,4 C. (-0,7--19,7) Zojuist een regenbui; onweer was er al weer uit.
  • 28/3 20:28 Ko:
    Wat mij betreft weercijfer vandaag op de valreep opgeschroefd van 1 naar een magere 4. Twee kleine onweersbuitjes, in de tweede zat zelfs wat hagel bij. Toch 2 mm gescoord met een frisse regengeur na droogte.
  • 28/3 19:29 Pieter:
    Wat mij betreft krijgen maandag en dinsdag allebei het weercijfer 10. droog ,zonnig weinig wind en aangename temperaturen Echt lente !!
  • 28/3 19:20 Ko:
    Breda ook regenbui met onweer. Ongelofelijk
  • 28/3 18:55 Herman:
    Om 18:32 een keer onweer gevolgd door lichte regen te Wouw met regenboog
  • 28/3 14:40 Gert:
    Eerste warme dag in het zuidelijke deel van Nederland een feit
  • 28/3 07:33 Hans:
    Geweldige dag gisteren met heldere zonneschijn! Het werd hier in Enschede-W 19.6 graden! Ook nu weer een mooi begin van de dinsdag met lichte bewolking en nog fris met 3.6 graden.
  • 27/3 22:09 John:
    Wat een dag. Felle zonneschijn. En bij momenten zomers warm aanvoelend in de zon bij wegvallende wind. Dat wil zeggen: zweten zonder inspanning.
  • 27/3 21:44 Jaap:
    Behoorlijk veel zon vandaag; buiten contrails eigenlijk geen bewolking. Omdat de wind nu weer in het ZO zat, werd het warmer: 17 gr. maximaal en dat is hoog voor eind maart.
  • 27/3 21:13 Gerard:
    In Noord-Holland Noord was de hemel aanvankelijk niet zichtbaar door vrij dichte mist. Autodaken waren opnieuw aangevroren. Na het optrekken van de mist resteerde een mislukte Mondriaan van vliegtuigstrepen, want behalve loodrecht ook kriskras door elkaar lopend. Ook deze bewolking verminderde allengs naar mate de dag vorderde en uiteindelijk werd het blauw steeds minder Zeeuws en meer en meer Delfts.
  • 27/3 16:30 Gerben:
    Heino een voorlopige dagelijkse gang van 19,5 graden : )
  • 27/3 07:25 Hans:
    Temp. zo-even gedaald tot 2.9 (minimum tot nu toe) bij een heldere lucht (een enkele trail daargelaten). Gisteren wat schraal in de wind maar hier in de achtertuin toch nog een aangename 15.3
  • 26/3 23:09 Jaap:
    Drie dagen achtereen ongeveer het zelfde weer: vrij veel zon, na een koude nacht max. ong. 14 gr. Vandaag een graadje minder door wolkenvelden van hoge bewolking en een iets gekrompen wind. Gevoelstemp. is lager door droge lucht.
  • 26/3 12:45 Gerard:
    Vanmorgen was de hemel geheel bedekt met vliegtuigcirrus, oude ver uitgegroeide en jongere, wel doorschijnend in verschillende mate zodat het toch best zonnig aandeed. Later loste ook deze bewolking meer en meer op. Lage bewolking niet gehad.
  • 26/3 11:11 John:
    Lage wolken lossen op in Rijen.
  • 26/3 09:35 Hans:
    Gisteren een schitterende lentedag (16.1 graden!). Zeer lage luchtvochtigheid (in de middag 25 %). Derhalve helder zonnig! Nu bewolkt in Enschede-W bij 6.6 graden.
  • 25/3 19:37 John:
    Groot verschil inderdaad in of uit de wind en/of in of uit de zon. Ik zag vanmiddag in Brabant dauwpunten tot - 2 graden. Daarbij + 15 graden. Zeer droge lucht dus.
  • 25/3 18:41 Ted:
    Fraai lenteweer. Maar door de zeer lage vochtigheid was het zelfs in de zon zelfs koud. Het werd 14,5 graden bij een relatieve vochtigheid van 16,5%. Deze waarde werd bereikt om 13.40 uur. Nu zakt de temperatuur zeer snel naar 7,5 graden om 18.30 uur.
  • 25/3 08:28 Hans:
    En natuurlijk de lage luchtvochtigheid gisteren deed het in de schaduw best wel fris aanvoelen.
  • 25/3 08:26 Hans:
    Nog wat fris en licht bewolkt hier in het enschedese bij 4 graden (minimum 3) Het wordt weer een mooie dag! Gisteren 15.3 graden.
  • 24/3 18:06 John:
    Grote verschillen op straat, tussen schaduwzijde en zonzijde. Scheelt een jas minstens.
  • 24/3 17:35 Pieter:
    Vanmiddag lekker in de tuin gezeten, op een luw plekje in de zon was het heerlijk, maar in de wind was het een stuk frisser.
  • 24/3 09:35 Gerard:
    De hemel is blauw maar ook weer niet: bijna volledige bedekking met doorschijnende vliegtuigcirrus. Het was toch nog fris vanmorgen bij het rondje met het hondje: vooral de straffe wind bij 5 graden deed het koud aanvoelen.
  • 24/3 07:40 Hans:
    Door bewolking is de temp. niet lager gekomen dan 6.2 (op dit moment). Het is nu half tot zwaar bewolkt in Enschede-W Gisteren weer een mooie 14.5 graden bij zon/bewolking.
  • 23/3 21:57 Jaap:
    Veel zon, maar een schrale oostenwind. Gevoelstemp. daardoor wat lager dan de werkelijke 14 gr.
  • 23/3 07:35 Hans:
    Losse wolkenvelden stratocumulus boven Enschede-W bij 5.6 graden (minimum 3.9). Het is hier dan ook niet helder geweest. Gisteren met 14.2 graden een mooie maartdag!
Bekijk het archief
Do 30 maart 2017
Bezoekers online
Er zijn 51 gasten en 4 leden aanwezig: Adrie, Andrť, Ed, Henk
Inloggen