Wetenschappers zijn er in geslaagd om het CO2-gehalte in onze atmosfeer in kaart te brengen van de afgelopen 20 miljoen jaar: het nieuws is niet goed. Zelfs met een drastische (en in principe onhaalbare) ingreep die broeikasgassen doet pieken op 450 ppm (deeltjes per miljoen) zal het ijs op de Zuidpool smelten. De resultaten van het onderzoek worden gepubliceerd in het natuur-wetenschappelijke tijdschrift "Science".

Een onderzoek door een team onder leiding van Aradhna Tripati van de University of California in Los Angeles (UCLA) heeft met behulp van boorkernen van de zeebodem een reconstructie van de CO2-concentratie van de afgelopen 20 miljoen jaar opgeleverd.

Tripati en haar team zijn er vanaf het boorschip Joides Resolution in geslaagd om stalen (monsters) boven te halen die teruggaan tot het Mioceen, 20 miljoen jaar geleden. Tot op heden was er slechts een nauwkeurige reconstructie van het CO2-gehalte tot ongeveer 800.000 jaar terug.
Aan het begin van het Mioceen was de CO2-concentratie ongeveer 400 ppm. Er was toen geen ijs op zowel de Noord- als de Zuidpool. De CO2-concentratie begon pas te zakken 14 miljoen jaar geleden, wat leidde tot de vorming van de ijskap op de Zuidpool en de Noordpool.

De jongste miljoenen jaren schommelde het CO2-gehalte tussen 180 en 280 ppm. Sinds de industriële revolutie gaan de concentraties weer pijlsnel omhoog; ze zullen de 400 ppm bereiken voor 2020.
Wat de studie extra beangstigend maakt is dat de waarden die in het verleden leidden tot zo'n extreme klimaatsverandering, lager liggen dan wat algemeen aanvaard wordt als bovengrens om de opwarming onder controle te houden. De meeste scenario's die nu circuleren in politieke kringen gaan uit van een piek op 510 ppm CO2 om daarna te stabiliseren op 450 ppm. Dat, zo ging men ervan uit, zou de opwarming beperken tot maximum 2 graden. Om dat te halen zouden we onze uitstoot van CO2 moeten inkrimpen met 70 procent in goed twintig jaar. De politici denken voorlopig aan een inkrimping van 8 tot 14 procent in die periode. 

Bron: AD Wetenschap&gezondheid

Opmerking redactie: Het onderzoek zegt niets over de snelheid waarmee de veranderingen optraden bij een gegeven CO2-concentratie.
De snelheid van de stijging van de concentratie van broeikasgassen sinds de industriële revolutie is groot in vergelijking met veranderingen die door geologische processen werden veroorzaakt.
De warmtecapaciteit van de Oceanen en de benodigde warmte om al het landijs te smelten zorgen voor een grote vertraging in het optreden van genoemde effecten. Ook is er een groot verschil tussen de situatie zoals die er nu is met kilometers dikke ijskappen en een uitgangssituatie zonder landijs. Een dergelijk effect wordt hysterese genoemd.

Zie ook het VWK-forum